Türkiye genelinde ATM’lerde küçük banknotların giderek azalması, günlük alışverişlerde yeni bir sorunu beraberinde getirdi. Özellikle 5, 10, 20 ve 50 TL’lik banknotların piyasada daha az görülmesi, Osmaniye’de hem vatandaşın hem de küçük esnafın işini zorlaştırmaya başladı.
Bankaların ATM’lerde ağırlıklı olarak 100 ve 200 TL’lik banknotlara yönelmesi sonrası çarşı, pazar ve mahalle esnafında para üstü sıkıntısı yaşandığı belirtiliyor.
Osmaniye’de Küçük Esnaf Zorlanıyor
Osmaniye’de semt pazarları, bakkallar, minibüs hatları ve küçük işletmelerde düşük tutarlı alışverişlerde para üstü sorunu dikkat çekiyor.
Özellikle sabah saatlerinde simit, ekmek, çay, minibüs ücreti ve küçük market alışverişlerinde vatandaşların büyük banknot kullanmak zorunda kalması nedeniyle alışverişlerde aksama yaşandığı ifade ediliyor.
Bazı işletmelerin camlarına “bozuk para yoktur” ya da “küçük banknot bozulur” yazıları astığı görülürken, esnafın gün içinde bozuk para bulmak için çevre işletmelerle sürekli para değiştirdiği belirtiliyor.
ATM’lerde Minimum Çekim Tutarı Etkiliyor
Birçok ATM’de artık düşük tutarlı banknotların bulunmaması, özellikle düşük bakiye kullanan vatandaşları doğrudan etkiliyor.
Osmaniye’de öğrenciler, emekliler ve günlük nakit kullanan vatandaşlar, hesaplarında kalan 20-50 TL arası bakiyeleri çekmekte zorlandıklarını dile getiriyor.
Bazı ATM’lerde minimum çekim limitinin 100 TL’ye yükselmesi nedeniyle küçük tutarlara erişim daha da zor hale geliyor.
Fiyat Yuvarlama Endişesi Büyüyor
Ekonomistlerin dikkat çektiği en önemli risklerden biri ise “gizli enflasyon” etkisi.
Küçük banknot ve madeni para eksikliği nedeniyle birçok küçük işletmede fiyatların yukarı yuvarlandığı belirtiliyor. Özellikle Osmaniye’de pazarlarda ve küçük esnafta para üstü verilemeyen durumlarda ürün fiyatlarının bir üst rakama tamamlandığı ifade ediliyor.
Bu durumun özellikle dar gelirli vatandaşların günlük harcamalarında fark edilmeyen ek maliyet oluşturabileceği değerlendiriliyor.
“Küçük Para Piyasadan Kayboluyor”
Ekonomistler, yaşanan durumun yalnızca bankaların operasyonel tercihi olmadığını, yüksek enflasyonun banknot kullanım alışkanlıklarını değiştirdiğini belirtiyor.
ATM haznelerinin sınırlı kapasitesi nedeniyle bankaların daha yüksek değerli banknotlara yöneldiği ifade edilirken, küçük banknot dolaşımının azalmasının sokak ekonomisini olumsuz etkilediği vurgulanıyor.
Osmaniye’de özellikle pazarcılar, minibüs şoförleri ve küçük işletmelerin bozuk para temininde ciddi sorun yaşadığı belirtiliyor.
Vatandaş Dijital Ödemeye Yöneliyor
Nakit sıkıntısının artmasıyla birlikte Osmaniye’de birçok vatandaşın kartlı ödeme ve mobil ödeme yöntemlerine yöneldiği görülüyor.
Ancak küçük işletmelerin tamamında kart cihazı bulunmaması, özellikle düşük tutarlı alışverişlerde nakit ihtiyacını hâlâ önemli hale getiriyor.
Uzmanlar, piyasada küçük banknot dolaşımının artırılmaması halinde günlük ticarette yaşanan sıkıntıların daha da büyüyebileceği uyarısında bulunuyor.
