Gastronomi dünyasında lüksün simgesi haline gelen safran, günümüzde yalnızca bir baharat değil, aynı zamanda stratejik bir ekonomik değer olarak konumlanıyor.
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün (FAO) verilerine göre, küresel safran üretiminin yüzde 90’ından fazlası İran’da gerçekleştiriliyor. Özellikle ülkenin kurak platoları, dünya safran pazarının merkezini oluşturuyor.
Kilogram Fiyatı 45 Bin Euroya Kadar Çıkıyor
Yıllık yaklaşık 430 tonluk üretim kapasitesine sahip olan İran, özellikle Horasan-ı Razavi bölgesindeki Torbat-e Heydariyeh ve Qaen şehirleriyle dünya pazarını domine ediyor. İran çıkışında kilogram fiyatı yaklaşık 4 bin euro seviyesinde olan safran, Avrupa pazarına ulaşıp paketlendikten sonra 30 bin ile 45 bin euro arasında alıcı buluyor. Bu rakamlar, safranı lüks tüketim ürünleri arasında zirveye taşıyor.
1 Kilogram Safran İçin 200 Bin Çiçek
Safranın dudak uçuklatan fiyatının arkasında, makinelerle ikame edilemeyen yoğun bir el işçiligi bulunuyor. Bilimsel verilere göre, 1 kilogram kuru safran elde edebilmek için yaklaşık 150 bin ila 200 bin Crocus sativus çiçeği gerekiyor. Her çiçekten yalnızca 3 adet kırmızı lif (tepecik) elde ediliyor ve bu lifler tamamen elle ayrılıyor.
Bir kilogramlık safran üretimi, yaklaşık 400 saatlik aralıksız çalışma anlamına geliyor. Üstelik çiçekler, sonbaharda yalnızca iki ila üç hafta süren kısa bir dönemde açıyor. Güneş ışığının aromayı bozmasını önlemek için, çiçeklerin şafak vaktinde toplanması gerekiyor.
Gerçek Safran Nasıl Anlaşılır?
Haberde görüşlerine yer verilen uzmanlar, gerçek safranı ayırt etmek için basit ama etkili bir yöntem öneriyor. Gerçek safran lifleri ılık suya atıldığında, rengini yavaş yavaş ve altın sarısı tonlarında bırakıyor. Suyun aniden koyu kırmızıya dönmesi ise yapay boya kullanıldığının en güçlü göstergesi olarak kabul ediliyor.
