Kökleri mitolojiye, gövdesi zamanımıza, dalları geleceğe uzanan ulu bir ağaç. Amanos Dağlarının güney ucunda Samandağı'nın Hıdırlı ya da Hıdırbey köyü/ mahallesinde ki bir çınar ağacı.
Botanikçilerin 1500, mitolojinin 2000 hatta 3000 yaşa tarihlediği Hz.Musa'nın çınar ağacı. Altında Hz. Musa ve Hz. Hızırın buluştuğu kutsal ağaç.Kutsal kitabın Kehf suresi, Hz. Musa ve Hz. Hızır'ın buluşmalarını anlatır.Çınarla ilgili mitolojik hikayelerden biri şöyledir.
‘’ Hz. Musa Firavun ve kavminin yok edilmesinden sonra Mısır'da insanlara bir
konuşma yapar. Konuşması çok beğenilince ona 'senden bilgili birini biliyor musun?'' diye soruldu. Musa,''hayır'' deyince Allahu teala O'na şöyle vahyetti; Senden daha bilgili Hızır kulumuz var.
Musa;
- O nerdedir?
- O iki nehrin birleştiği yerdedir. ( Akdenizin doğu tarafındaki İran ile
batısındaki Rum denizidir.)
-O'nu nasıl bulacağım?
- Bir sepete balık koy, onu kaybettiğin yerde Hızır'la buluşacaksın. Böylelikle Hz. Musa ve Hz. Yuşa yola çıktı.
Yolda rivayete göre Yuşa balığı dinlenmek için durdukları bir pınarın başında unutur. Tekrar yola çıktıktan epey sonra Hz. Musa yorgunluk hissedince durup Yuşa'ya balığı çıkartmasını söyler. Yuşa
balığın kaybolduğunu söyleyince, dinlendikleri yere geri dönerler.
(Burası Samandağ sahilidir) Hz. Hızır denizden çıkarak Musa ile buluşur. Şu anda burada Hızır 'Hıdır'makamı dedikleri kutsal olarak kabul edilen ve çok sayıda insanın bu tapınağa gelerek tapındığı, dilekler tuttuğu , kökü Sümerlere kadar dayanan bir tapınak vardır. (anlaşılan Sümerlerde olduğu gibi Hızır ve Musa’da abı hayatı yani ölümsüzlük suyunu yada otunu arıyorlar)
Hz. Hızır ve Hz. Musa buradan dağa doğru beş km. yürürler, sulak , ağaçlıklı bir dereye gelirler. Orada Abı hayat adını verdikleri doğal bir pınarın yanında konaklarlar.
Musa elinde ki asasını hemen orada ki sulak çayırlığa saplar, ölümsüzlük suyundan içer ve gezinirler . Geri döndüklerinde, kuru asanın yeşerdiğini görürler’’
İşte sözünü ettiğimiz ulu çınar ağacının öykülerinden biri böyledir.
Hıdırbey Köyü'ndeki çınar ağacının çapı 7.5 metre. Gövde çemberi 21 metre, yüksekliği ise 17 metre ve gölgesi bin metre kare dir.
Küçük çaplı bir derenin kıyısındaki ağacın hemen yanında, ab-ı hayat dedikleri bir pınar-çeşmede bulunur. Dere ulu ağaçlarla ve çeşitli bitki çeşitleriyle doludur. Ağaçlar açık yeşil renktedir. İklim neredeyse yaz kış aynı sıcaklıktadır. Burası Hıdırbey köyünün ortasıdır. Otantik evler ve organik meyve ağaçlarıyla kaplıdır. Etrafı ziyaretçilere uygun şekilde düzenlenmiş olan çınar ağacının çevresinde yöre köylüleri meyvelerini, sebzelerini, otantik yiyeceklerini, yemeklerini sergilerler, satarlar.
Yılda ortalama 150 bin insanın ziyaret ettiği bu yere tapınım, dilek, mistik, gizemli duygularla gelenlerin yanında, kendisini manevi açıdan rahatlatmak amacıyla gelenlerde bulunmaktadır.
Ağacın bulunduğu doğa harikası bu dağın adı Musa Dağıdır.
Yerleşim yerinin adı Hıdırbey. Yani Hz. Hızırın bir değişik söylem biçimidir.
Çınar ağacını ziyarete gelenlerin sergilediği ritüellerin bazısından söz edelim.
“İnsanlar bu ulu çınarla çeşitli durumlarda resim çektiriyor.
Çınarı özenle dokunuyor , okşuyor. Bu davranışı çocuklarına da yaptırıyor. Sorduğumuzda, bu davranışlarla Hızırdan dileklerinin kabul olmasını istiyorlar. Yani Kimi insanlar bir tapınakta neler yapıyorsa burada da onu yapıyor.
Ziyarete gelenlerin bazıları korunmuş çevresi, deresi , suyu, bitki örtüsüyle
doğanın çok güzel olduğunu söylüyor. İşte onlarda bu güzelliği hissetmek,
ondan esinlenmek amacıyla geliyor.” (İbrahim Çenet) Mitolojide
Su kültü ay kültüne bağlıdır, ve kutsaldır.
Sayan Dağlarından kaynaklanıp Kuzey Buz Denizi’ne dökülen Yenisey (Yenisu) Irmağı, Türk mitolojisinde kutsal bir nehirdir. Çin kültüründe Gök ve Sarı Irmaklar, Hint kültüründe Ganj ve İndüs, Mezopotamya kültürlerinde ( Sümer, Akad, Babil, Asur vb.) Fırat ve Dicle (Şatt-ül Arap), Mısır kültüründe Nil vb. kutsaldır.
Klasik Yunan mitolojisindeki aşk ve kadın güzelliğinin sembolü olan tanrıça Aphrodit (Latinlerde Venüs) ,Kıbrıs Adası sahillerinde deniz suyu köpüklerinden doğar. Aphrodit’in kuşu güvercin, bitkisi kekik, meyvesi nar, çocuğu Eros’tur (aşk).