Özgür Erdursun, emeklilik sistemindeki maaş-prim dengesinin bozulduğunu belirterek kapsamlı bir intibak düzenlemesinin artık kaçınılmaz olduğunu söyledi. Sosyal güvenlik alanındaki değerlendirmeleriyle bilinen Erdursun’un açıklamaları, Osmaniye’deki emekliler arasında da geniş yankı uyandırdı.
Artan hayat pahalılığı ve yükselen kira fiyatları karşısında emekli maaşlarının alım gücünün hızla eridiğine dikkat çeken Erdursun, Ocak ayında yapılan artışların kısa sürede enflasyon karşısında etkisini kaybettiğini vurguladı. Açlık sınırının 32 bin TL’yi aştığı bir tabloda en düşük emekli aylığının 20 bin TL seviyesinde kalmasının yapısal bir soruna işaret ettiğini ifade etti.
Osmaniye’de Emekliler Ne Diyor?
Osmaniye’de özellikle sabit gelirli emekliler, temel gıda ve kira giderlerindeki artışın bütçelerini zorladığını dile getiriyor. Kentte yaşayan birçok emekli, uzun yıllar prim ödemesine rağmen bugün geçim sıkıntısı yaşadığını belirtiyor.
Erdursun’a göre sorun yalnızca taban maaş alanlarla sınırlı değil. Yıllarca yüksek prim ödeyen ve uzun süre sistem içinde kalan çalışanların da emeklilik döneminde bekledikleri gelir düzeyine ulaşamadığını söyleyen uzman, bunun sosyal güvenliğin temel ilkesi olan “ödenen prim karşılığında hak edilen maaş” anlayışını zedelediğini savundu.
“Yüksek Prim Ödeyen de Mağdur”
Özgür Erdursun, en düşük emekli maaşını belirli bir seviyeye tamamlama uygulamasının yaygınlaştığını ancak bunun sistemdeki köklü sorunu çözmediğini dile getirdi. Yüksek prim ödeyenlerle düşük prim ödeyenler arasındaki farkın giderek daraldığını belirten Erdursun, bu durumun çalışanların sisteme olan güvenini zayıflatabileceği uyarısında bulundu.
Kira yardımı, enerji desteği veya nakit transferi gibi sosyal yardım modellerinin geçici çözümler sunduğunu belirten uzman isim, emekli aylığının ise kalıcı ve yasal bir hak olduğunun altını çizdi. Sadece belirli kesimlere yönelik desteklerin, primini tam ödeyen ancak yardım kapsamına girmeyen emekliler açısından adaletsizlik duygusunu artırdığını ifade etti.
SGK Dengesi Alarm Veriyor
Sosyal Güvenlik Kurumu verilerine dikkat çeken Erdursun, kayıtlarda yaklaşık 32,5 milyon çalışan görünmesine rağmen fiilen tam prim ödeyen aktif sigortalı sayısının 23–23,5 milyon civarında olduğunu belirtti. Buna karşılık emekli sayısının 16 milyonu aştığını hatırlatan uzman, daralan aktif çalışan kitlesinin artan emekli nüfusunu finanse etmekte zorlandığını söyledi.
Osmaniye’de de küçük ve orta ölçekli işletmelerde asgari ücret üzerinden prim gösterme uygulamasının yaygın olduğuna dikkat çekilirken, bu durumun uzun vadede hem çalışan hem de sistem açısından risk oluşturduğu değerlendiriliyor.
Çözüm İçin 5 Maddelik Reform Önerisi
Erdursun’un önerileri arasında şu başlıklar öne çıkıyor:
-
İntibak düzenlemesinin hayata geçirilerek farklı dönemlerde emekli olanlar arasındaki maaş dengesizliklerinin giderilmesi
-
Aylık bağlama oranlarının günümüz ekonomik koşullarına göre yeniden düzenlenmesi
-
Kayıt dışı istihdamla daha etkin mücadele
-
Gerçek ücret üzerinden prim bildirimlerinin teşvik edilmesi
-
Çalıştıkça emekli maaşını düşüren değil, artıran bir sistem modelinin kurulması
Uzman isme göre “çalıştıkça kazandıran” bir yapı, hem sosyal güvenliğin sürdürülebilirliğini güçlendirecek hem de çalışanların sisteme olan güvenini artıracak.
Osmaniye’de emekliler ise yapılacak olası bir intibak düzenlemesinin, farklı yıllarda emekli olanlar arasındaki maaş farklarını azaltarak daha adil bir gelir dağılımı sağlayabileceğini düşünüyor.
