Denizli'nin Tavas ilçesine özgü coğrafi işaretli yanık kokulu koyun yoğurdu, geleneksel üretim tekniği, kendine has aroması ve doğal sert kıvamıyla dikkat çekiyor. Yıllardır aynı yöntemlerle üretilen bu özel yoğurt, hafif isli kokusu ve yoğun kıvamıyla bölgenin önemli yöresel ürünleri arasında yer alıyor.
Geleneksel yöntemlerle hazırlanıyor
Üretim, sabah saatlerinde koyunların sağılmasıyla başlıyor. Süzülen sütün bir bölümü odun ateşinde ısıtılan kalaylı kazana alınarak tabanının kontrollü şekilde tutması sağlanıyor. Ardından kalan süt eklenerek kaynatılıyor. Kaynama sırasında oluşan kaymağın sararması ve kazan tabanındaki kontrollü yanma, yoğurda karakteristik yanık kokusunu ve hafif karamelize aromasını kazandırıyor.
Doğal sert kıvamıyla öne çıkıyor
Yaklaşık 10 dakika havalandırılarak kaynatılan süt, dinlendirilip uygun sıcaklığa ulaştığında doğal yoğurt mayasıyla mayalanıyor. Tavas yoğurdu, herhangi bir süzme ya da keseleme işlemi uygulanmadan yoğun ve sert kıvam kazanmasıyla benzerlerinden ayrılıyor.
Geçmişten günümüze uzanan gelenek
Üreticiler, geçmişte buzdolabı bulunmadığı dönemlerde yoğurdun uzun süre muhafaza edilebilmesi için keselerde süzüldüğünü ve çam ile ardıç dalları arasında saklandığını belirtiyor. Katırlarla çevre pazarlara ulaştırılan Tavas yoğurdu, yıllar içinde bölgenin önemli geçim kaynaklarından biri oldu.
Kültürel miras olarak yaşatılıyor
2024 yılında Tavas Belediyesinin başvurusu üzerine coğrafi işaret tescili alan yanık kokulu Tavas koyun yoğurdu, hem geleneksel üretim yöntemi hem de kendine özgü lezzetiyle gelecek nesillere aktarılmaya devam ediyor. Ürünün yapım süreci ve tarihinin kitaplaştırılması için de çalışmalar yürütülüyor.
