Adana’nın Saimbeyli ilçesinde yaz mevsiminin sonlarına yaklaşılmasıyla birlikte evlerde kışlık salça hazırlıkları başladı. Tarlalardan ve bahçelerden toplanan olgun domatesler, geleneksel yöntemlerle işlenerek kış aylarında tüketilmek üzere salçaya dönüştürülüyor.
Saimbeyli’de yıllardır sürdürülen kış hazırlıkları kapsamında aileler, yaz boyunca yetişen domatesleri değerlendirerek sofraların vazgeçilmezlerinden biri olan ev yapımı salçalarını hazırlıyor. Sabahın erken saatlerinde başlayan hazırlıklar, domateslerin ayıklanması ve doğranmasıyla devam ediyor.
Domatesler kışlık salçaya dönüşüyor
Kışlık salça hazırlığının ilk aşamasında olgun ve etli domatesler tercih ediliyor. Toplanan domatesler öncelikle iyice yıkanıyor ve çürük veya hasarlı bölümleri temizleniyor.
Ardından doğranan domatesler büyük kazanlara veya geniş kaplara alınarak pişiriliyor. Domateslerin suyunu bırakmasının ardından ezme ve süzme işlemleri gerçekleştiriliyor.
Elde edilen domates püresi daha sonra geniş tepsilere veya temiz yüzeylere serilerek güneşte koyulaştırılıyor. Sıcak havanın da etkisiyle suyunu yavaş yavaş kaybeden domatesler, yoğun kıvamlı salçaya dönüşüyor.
Saimbeyli’de geleneksel yöntemler yaşatılıyor
İlçede kışlık hazırlıklar yalnızca salça yapmakla sınırlı kalmıyor. Yaz aylarının bereketini kış sofralarına taşımak isteyen aileler; biber, patlıcan, tarhana ve çeşitli sebzelerle farklı kışlık ürünler de hazırlıyor.
Salça yapımı ise bu hazırlıkların en önemli aşamalarından biri olarak öne çıkıyor. Özellikle güneş altında doğal şekilde koyulaştırılan ev yapımı salçalar, kendine özgü aromasıyla kış sofralarında kullanılıyor.
Bu gelenek, aile büyüklerinden öğrenilen yöntemlerin yeni nesillere aktarılması açısından da önem taşıyor.
Güneşte bekletilen salçanın kıvamı yoğunlaşıyor
Saimbeyli’nin yaz sonundaki sıcak ve güneşli günleri, geleneksel salça yapımı için uygun ortam oluşturuyor. Hazırlanan domates püresi geniş tepsilere alınarak güneş gören alanlarda bekletiliyor.
Gün içerisinde belirli aralıklarla karıştırılan domates püresi, suyunu kaybettikçe koyulaşıyor. İstenen kıvama ulaştığında ise temiz kavanozlara doldurularak kış aylarında kullanılmak üzere muhafaza ediliyor.
Salçanın hazırlanmasında kullanılan domatesin olgunluğu, güneşte bekletme süresi ve tuz miktarı ise elde edilecek ürünün lezzetini ve dayanıklılığını etkileyen önemli unsurlar arasında bulunuyor.
Yazın bereketi kış sofralarına taşınıyor
Saimbeyli’de başlayan salça hazırlıkları, yalnızca bir yiyeceğin hazırlanmasından ibaret değil. Ailelerin bir araya geldiği, imece kültürünün yaşatıldığı geleneksel hazırlıklar arasında yer alıyor.
Kimi evlerde domateslerin ayıklanması ve doğranması yapılırken, kimi evlerde pişirme ve süzme işlemleri gerçekleştiriliyor. Böylece birkaç gün süren hazırlığın ardından yaz domatesleri uzun süre tüketilebilecek kışlık salçaya dönüştürülüyor.
Ev yapımı salçalar sofralarda yerini alacak
Hazırlanan salçalar kış aylarında çorbalardan yemeklere, soslardan kahvaltılık ürünlere kadar pek çok farklı tarifte kullanılıyor.
Saimbeyli’de yazın son döneminde başlayan bu hareketlilik, ilçede geleneksel mutfak kültürünün de canlılığını koruduğunu gösteriyor. Evlerde hazırlanan salçalar, kış boyunca yemeklere yaz domatesinin lezzetini taşımaya devam ediyor.
Kış hazırlıkları hız kazanıyor
Saimbeyli’de kışlık salça hazırlığının başlamasıyla birlikte evlerde yoğun bir çalışma dönemi de başlamış durumda. Özellikle olgun domateslerin bol olduğu bu dönemde aileler ihtiyaçları doğrultusunda salçalarını hazırlayarak kavanozlara dolduruyor.
Yaz mevsiminin son günlerinde başlayan bu geleneksel hazırlıkların önümüzdeki günlerde daha da yaygınlaşması bekleniyor. Saimbeyli’de güneş altında hazırlanan ev yapımı salçalar, aylar sonra kış sofralarında yazın bereketini yaşatacak.
