Türkiye’de emeklilik sistemi, EYT düzenlemesinin ardından yeni bir değişim sürecine girerken, bu kez gözler Bağ-Kur’lu küçük esnafa çevrildi. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından hazırlanan yeni düzenleme hayata geçerse, İstanbul başta olmak üzere Türkiye genelinde 10’dan az çalışanı olan Bağ-Kur’lular için emeklilik şartları önemli ölçüde kolaylaşacak. Düzenleme kapsamında prim gün sayısının 9000 günden 7200 güne düşürülmesiyle, Bağ-Kur’lulara 5 yıl erken emeklilik yolu açılması hedefleniyor.
İstanbul’da Emeklilikte Yeni Dönem
Özellikle İstanbul gibi esnaf yoğunluğunun yüksek olduğu şehirlerde, Bağ-Kur’lu küçük işletme sahipleri uzun yıllardır emeklilikte prim günü dezavantajından şikâyet ediyordu. Mevcut sistemde SSK’lı çalışanlar 7200 prim günüyle emekli olabilirken, Bağ-Kur’luların 9000 gün prim ödemek zorunda kalması “çifte standart” eleştirilerine neden oluyordu. Bakanlık tarafından hazırlanan prim gün eşitleme çalışmasıyla bu farkın ortadan kaldırılması amaçlanıyor.
Küçük Esnafa 1800 Günlük Büyük Avantaj
Hazırlanan taslağa göre, 10 ve daha az çalışanı bulunan Bağ-Kur’lu esnafın emeklilik için gerekli prim gün sayısı 1800 gün azaltılacak. Bu da yaklaşık 5 yıla karşılık geliyor. Düzenleme özellikle:
-
1999 sonrası sigorta girişi olanları,
-
2008 sonrası Bağ-Kur kapsamına alınanları
doğrudan ilgilendiriyor.
İstanbul’daki berber, bakkal, kahvehane işletmecisi, küçük atölye sahipleri ve serbest meslek erbabı için bu değişiklik, yıllardır uzak görünen emeklilik hayalini daha ulaşılabilir hale getirecek.
Eşit Prim, Eşit Emeklilik Hedefi
Uzun süredir “eşit prim, eşit emeklilik” talebini dile getiren Bağ-Kur’lular, 9000 gün şartı nedeniyle ciddi mağduriyet yaşıyordu. Özellikle ekonomik dalgalanmaların yoğun hissedildiği İstanbul’da, prim ödemelerini düzenli yapmak küçük esnaf için zaman zaman büyük bir yük haline geliyordu. 7200 gün düzenlemesiyle SSK ve Bağ-Kur arasındaki yapısal farkın azaltılması ve emeklilik sisteminde daha adil bir denge kurulması hedefleniyor.
7200 Günle Emekli Maaşı Düşer mi?
İstanbul’daki Bağ-Kur’luların en çok merak ettiği sorulardan biri de emekli maaşlarının düşüp düşmeyeceği. Uzmanlara göre emekli maaşını belirleyen temel unsur, prim gününden çok primlerin yatırıldığı kazanç tutarı. Yani yüksek kazanç üzerinden prim ödeyen bir Bağ-Kur’lu, 7200 günle de tatmin edici bir emekli maaşı alabiliyor. Bu nedenle erken emeklilik, otomatik olarak maaş kaybı anlamına gelmiyor.
Staj ve Çıraklık Beklentisi Sürüyor
Prim gün eşitleme çalışmaları gündemdeyken, staj ve çıraklık sigortasının emeklilik başlangıcı sayılması talebi de kamuoyunda konuşulmaya devam ediyor. Ancak bu konuda henüz somut bir düzenleme bulunmuyor. Uzmanlar, önceliğin Bağ-Kur ve SSK arasındaki prim farkının kapatılması olduğunu, diğer başlıkların ilerleyen süreçte ele alınabileceğini belirtiyor.
İstanbul’da Emeklilik Umudu Güçleniyor
9000 gün şartının 7200 güne düşürülmesi, İstanbul’daki küçük esnaf ve sanatkârlar için emekliliği yıllar öne çekecek tarihi bir adım olarak değerlendiriliyor. Düzenlemenin yasalaşması halinde, 1999 ve 2008 sonrası Bağ-Kur’lular için 5 yıl erken emeklilik fiilen mümkün hale gelecek. Bu gelişme, hem İstanbul’da hem de Türkiye genelinde yüz binlerce esnaf için emeklilik umutlarını güçlendiriyor.
