Çayönü Tepesi’nde önemli keşif
Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın izniyle sürdürülen 2026 yılı kazılarında ortaya çıkarılan işlik, yerleşmenin batı kesiminde bulundu. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Savaş Sarıaltun başkanlığındaki kazı ekibi tarafından tespit edilen alan yaklaşık 5 metrekarelik bir bölümü kapsıyor.
İşliğin çevresinde en az 6 dikme deliği, merkezinde ise taş döşemeli bir çalışma alanı bulundu. Dikme delilerinin, üretim alanının üzerinin geçmişte bir gölgelikle örtülmüş olabileceğine işaret ettiği değerlendiriliyor.
Binlerce yıllık madencilik izleri
Kazı alanında ham ve yarı işlenmiş malakitlerin yanı sıra işlenmiş malakit örnekleri, bakır boncuklar ve çeşitli bakır nesneler de bulundu.
İşliğin merkezinde 18 malakit örneği tespit edilirken, işlik ve yakın çevresindeki örneklerle birlikte sayı yaklaşık 24-25'e ulaşıyor. Daha geniş çalışma alanındaki malakit ve bakır buluntularının sayısının ise yaklaşık 42 olduğu bildirildi.
Çayönü’nde madencilik geleneği 2 bin yıl sürmüş
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, keşfin Çayönü'ndeki madencilik faaliyetlerinin tarihine ilişkin önemli bilgiler sunduğunu belirtti.
Çayönü'nde bakır ve malakit kullanımına ilişkin izlerin M.Ö. 9100'lere kadar uzandığı ifade edilirken, yeni bulunan işlik bölgedeki madencilik geleneğinin yaklaşık 2 bin yıl boyunca devam ettiğini gösteriyor.
İşlikte ham maddeden yarı işlenmiş ve işlenmiş ürünlere kadar farklı aşamalara ait malzemelerin aynı alanda bulunması, üretim faaliyetlerinin belirli ve düzenlenmiş bir çalışma alanında gerçekleştirildiğine dair önemli veriler ortaya koyuyor.
Çayönü Tepesi'nde yeni buluntular da ortaya çıktı
2026 yılı kazılarında yalnızca madencilik faaliyetlerine ilişkin buluntularla sınırlı kalınmadı. Yerleşmenin batı kesimindeki çalışmalarda Çanak Çömlekli Neolitik Dönem'in erken aşamalarına ve Proto-Hassuna kültürüne ait nitelikli çanak çömlekler de tespit edildi.
Yaklaşık M.Ö. 6800-6600 yıllarına tarihlenen bu buluntuların kesin kronolojisinin, devam eden Karbon-14 ve diğer arkeometrik analizlerle daha ayrıntılı şekilde belirlenmesi planlanıyor.
Çayönü Tepesi'ndeki son keşif, yerleşik yaşamın yanı sıra erken dönemlerdeki zanaat ve üretim faaliyetlerinin anlaşılması açısından önemli bir arkeolojik buluntu olarak değerlendiriliyor.
