Sivilce (akne) özellikle ergenlik döneminde yaygın görülse de, son yıllarda yetişkin aknesi şikâyetleri de artıyor. Uzmanlara göre sivilce; yalnızca “yağlı cilt” meselesi değil, hormonlar, stres, yanlış ürün kullanımı, beslenme alışkanlıkları ve cilt bariyerinin bozulması gibi birçok etkenin bir araya gelmesiyle ortaya çıkıyor.

Uyarı: İltihaplı, ağrılı, iz bırakan ya da çene hattında sürekli tekrarlayan sivilceler “basit kozmetik sorun” olmayabilir. Bu tablo, dermatoloji değerlendirmesi gerektirebilir.

Sivilce Nedir? Ciltte Neler Olur?

Sivilce; kıl kökü ve yağ bezinin bulunduğu bölgede gözeneklerin tıkanması ve ardından iltihaplanma ile gelişir. Genellikle dört temel yapı görülür:

  • Siyah nokta (açık komedon): Gözenek tıkanır, yüzey oksitlenir ve koyulaşır.

  • Beyaz nokta (kapalı komedon): Tıkanıklık deri altında kalır.

  • Papül/püstül: Kızarık kabarıklık ve iltihaplı uç.

  • Nodül/kistik akne: Daha derinde, ağrılı ve iz bırakma riski yüksek.

Sivilce Neden Çıkar? En Yaygın 8 Sebep

1) Hormon dalgalanmaları

Ergenlik, regl dönemi, gebelik, polikistik over (PCOS) gibi durumlarda yağ üretimi artabilir.

2) Stres ve uykusuzluk

Uykusuzluk Ve Kaygıya Iyi Gelen Takviye7

Stres hormonları cildi tetikleyebilir; uyku düzensizliği inflamasyonu artırabilir.

3) Yanlış ürün kullanımı

Ağır, yağlı, “komedojenik” ürünler; gözenekleri tıkayıp akneyi artırabilir.

4) Cilt bariyerinin bozulması

Sert peelingler, fazla asit/retinoid kullanımı, sık yüz yıkama; bariyeri zayıflatıp sivilceyi alevlendirebilir.

5) Beslenme tetikleyicileri

Bazı kişilerde yüksek glisemik gıdalar (şekerli/işlenmiş), aşırı süt ürünleri akneyi kötüleştirebilir.

6) Maske/ter/sürtünme (maskne)

Özellikle çene-yanak hattında sürtünme ve nem, sivilceyi artırabilir.

7) Saç ürünleri ve güneş kremleri

Saç şekillendiriciler, yağlı saç kremi kalıntısı; ayrıca yoğun formüllü güneş kremleri tetikleyici olabilir.

8) Genetik yatkınlıkSivilce

Ailede akne öyküsü olanlarda risk yükselir.

Evde Uygulanabilecek Doğru Bakım Rutini

Sabah

  • Nazik temizleyici (jel form, parfümsüz)

  • Niasinamid (kızarıklık/yağ dengesi için) veya azelaik asit (leke ve akne eğilimi için)Osmaniyeliler İçin Tuzlu Su Ile Cilt Bakımı

  • Güneş kremi (SPF 30–50, “non-komedojenik”)

Akşam

Altın kural: Aynı gece hem güçlü asit hem retinoid yeni başlanıyorsa cilt yanabilir. Birini seçip yavaş ilerlemek daha güvenlidir.

Sivilceyi Azdıran Yaygın Hatalar

  • Sivilce sıkmak (iz ve enfeksiyon riski)

  • Günde 3–4 kez yüz yıkamak

  • Alkol/kolonya sürmek

  • “Kurutsun” diye aşırı peeling yapmak

  • Ağır kapatıcı ve yağlı ürünleri her gün kullanmak

Ne Zaman Doktora Gidilmeli?

Şunlar varsa dermatolojiye başvurmak önemli:

  • Ağrılı, kistik, derin sivilceler

  • İz bırakma başladıysa

  • 2–3 ay düzenli bakıma rağmen düzelmiyorsa

  • Çene hattında inatçı, tekrarlayan akne (hormonal olabilir)

  • Regl düzensizliği, tüylenme artışı gibi PCOS belirtileri eşlik ediyorsa

Doktor; aknenin tipine göre topikal antibiyotik, benzoil peroksit, retinoid, oral antibiyotik, hormonal tedavi gibi seçenekleri planlayabilir.

Osmaniye’de Sivilce Şikâyeti Neden Artıyor Olabilir?

Osmaniye gibi nemin ve sıcaklığın dönemsel yükseldiği bölgelerde terleme ve ciltte yağlanma artışı; ayrıca maske/sürtünme ve güneş kremi kullanımındaki yanlış seçimler sivilceyi tetikleyebilir. Bu nedenle “hafif, su bazlı, non-komedojenik” ürün seçimi ve akşam doğru temizlik daha kritik hale gelir.

Muhabir: Ezgisu Şimşek