Osmaniye'de çocuklardan yetişkinlere kadar her yaş grubunda görülebilen burun kanaması, vatandaşların merak ettiği sağlık sorunları arasında bulunuyor. Tıpta epistaksis olarak adlandırılan burun kanaması, genellikle burun içindeki küçük kan damarlarının zarar görmesiyle ortaya çıkıyor. Kuru hava, alerji, enfeksiyonlar, buruna alınan darbeler ve bazı ilaçlar kanamaya neden olabiliyor. Ancak sık tekrarlayan veya durdurulamayan burun kanamaları, altta yatan başka bir sağlık sorununun belirtisi de olabiliyor.
Medicana Sağlık Grubu tarafından yayımlanan sağlık bilgilendirmesine göre insanların yaklaşık yüzde 60'ı hayatlarının bir döneminde burun kanaması yaşayabiliyor. Kanamaların büyük bölümü hafif seyrederek basit ilk yardım uygulamalarıyla durdurulabiliyor.
Bununla birlikte burun kanaması sırasında başın geriye atılması, yaygın fakat yanlış bir uygulama olarak değerlendiriliyor. Uzmanlar, kanama yaşayan kişinin oturarak hafifçe öne eğilmesi ve burnunun yumuşak bölümünü sıkması gerektiğini belirtiyor.
Osmaniyeliler İçin Burun Kanamasının Nedenleri Neler?
Burun içindeki damarlar oldukça hassas bir yapıya sahip. Bu nedenle hafif bir tahriş, sert şekilde sümkürme veya burun karıştırma gibi davranışlar bile kanamaya yol açabiliyor.
Burun kanamasının yaygın nedenleri arasında şunlar bulunuyor:
-
Kuru hava ve burun içinin nemini kaybetmesi
-
Burun karıştırma veya sert şekilde sümkürme
-
Soğuk algınlığı ve üst solunum yolu enfeksiyonları
-
Alerjik nezle
-
Sinüzit
-
Burna alınan darbe veya yaralanmalar
-
Buruna yabancı cisim kaçması
-
Kan sulandırıcı ilaç kullanımı
-
Burun içindeki yapısal bozukluklar
-
Kan pıhtılaşma bozuklukları
-
Burun polipleri ve daha nadir görülen bazı hastalıklar
Burun kanamalarında neden her zaman belirlenemeyebiliyor. Özellikle sık tekrarlayan kanamalarda kulak burun boğaz uzmanı tarafından değerlendirme yapılması önem taşıyor.
Çocuklarda Burun Kanaması Neden Olur?
Çocuklarda burun kanaması, yetişkinlere göre daha sık karşılaşılan durumlardan biri.
Burun deliklerine yakın ön bölgede çok sayıda küçük damar bulunuyor. Bu damarların kolayca zedelenebilmesi nedeniyle çocuklarda genellikle burnun ön kısmından kaynaklanan kanamalar görülüyor.
Çocuklarda burun kanamasını tetikleyebilen başlıca nedenler şunlar:
Burun karıştırma: Çocukların burun içini parmaklarıyla tahriş etmesi damarların zarar görmesine neden olabiliyor.
Kuru hava: Özellikle kış aylarında ısıtıcı kullanılan evlerde havanın kuruması, burun içindeki hassas dokuyu etkileyebiliyor.
Alerjiler: Alerjik nezle nedeniyle ortaya çıkan kaşıntı ve sık hapşırma, burun kanaması riskini artırabiliyor.
Soğuk algınlığı: Burun akıntısı ve sık sümkürme, burun içindeki damarların tahriş olmasına yol açabiliyor.
Yabancı cisim: Küçük çocukların burunlarına yerleştirdiği nesneler de kanamaya neden olabiliyor.
Çocuklarda burun kanamalarının çoğu ciddi bir hastalıktan kaynaklanmasa da sık tekrarlayan, yoğun seyreden veya başka belirtilerle birlikte ortaya çıkan kanamalarda doktora başvurulması gerekiyor.
Özellikle iki yaşından küçük çocuklarda görülen burun kanamasının sağlık uzmanı tarafından değerlendirilmesi öneriliyor.
Yetişkinlerde Burun Kanaması Neden Olur?
Yetişkinlerde burun kanaması; kuruluk, enfeksiyon, tahriş ve yaralanmaların yanı sıra bazı ilaçlar ve sağlık sorunlarıyla ilişkili olabiliyor.
Özellikle kan sulandırıcı ilaç kullanan kişilerde kanama daha uzun sürebiliyor.
Yüksek tansiyonu bulunan kişilerde de burun kanaması görülebiliyor. Ancak her burun kanamasının doğrudan yüksek tansiyondan kaynaklandığını söylemek doğru değil.
Kontrolsüz yüksek tansiyon, bazı kişilerde kanamanın daha güç durdurulmasına katkıda bulunabiliyor.
Kanama yaşayan ve kan sulandırıcı ilaç kullanan kişilerin ilaçlarını kendi kararlarıyla bırakmadan doktorlarına danışmaları gerekiyor.
Gece Uyurken Burun Kanaması Neden Olur?
Gece meydana gelen burun kanamaları da merak edilen konular arasında bulunuyor.
Özellikle yatak odasındaki havanın kuru olması, burun içindeki dokuların nemini kaybetmesine neden olabiliyor.
Bunun yanında alerjiler, üst solunum yolu enfeksiyonları ve burun içindeki tahriş de gece kanamalarında etkili olabiliyor.
Isıtıcıların yoğun kullanıldığı dönemlerde kapalı ortamlarda nem oranının düşmesi, burun kuruluğunu artırabiliyor.
Gece tekrarlayan burun kanamalarının yalnızca ortam kuruluğundan kaynaklandığı düşünülmemeli. Şikâyetin sıklaşması halinde altta yatan neden araştırılmalı.
Stresten Burun Kanaması Olur mu?
Stres ile burun kanaması arasındaki ilişki de vatandaşların sık araştırdığı konular arasında bulunuyor.
Yoğun stres sırasında vücutta kalp atış hızını ve kan basıncını etkileyen değişiklikler meydana gelebiliyor.
Bu değişikliklerin bazı kişilerde burun kanamasına katkıda bulunabileceği düşünülse de stres, burun kanamasının doğrudan ve kesinleşmiş nedenlerinden biri olarak kabul edilmiyor.
Bu nedenle özellikle tekrarlayan kanamaların yalnızca strese bağlanması doğru değil.
Durduk Yere Burun Kanaması Neyin Belirtisi Olabilir?
Belirgin bir darbe veya yaralanma olmadan ortaya çıkan burun kanamaları, bazen fark edilmeyen burun kuruluğundan kaynaklanabiliyor.
Ancak bazı durumlarda altta yatan sağlık sorunları da etkili olabiliyor.
Bunlar arasında kan pıhtılaşma bozuklukları, bazı damar hastalıkları, burun içindeki yapısal değişiklikler ve nadiren tümörler bulunuyor.
Özellikle aynı burun deliğinden sürekli tekrarlayan, uzun süren veya burun tıkanıklığı gibi başka belirtilerle birlikte görülen kanamaların değerlendirilmesi gerekiyor.
Burun Kanaması Evde Nasıl Durdurulur?
Burun kanaması sırasında doğru ilk yardım uygulaması, kanamanın kontrol altına alınmasına yardımcı olabiliyor.
Uzmanların önerdiği temel yöntem şu şekilde:
1. Oturun ve sakin kalmaya çalışın.
Kanama başladığında dik şekilde oturun. Mümkün olduğunca sakin kalın.
2. Başınızı hafifçe öne eğin.
Başınızı geriye atmayın. Öne eğilmek, kanın boğaza doğru akmasını ve yutulmasını azaltmaya yardımcı olur.
3. Burnunuzun yumuşak kısmını sıkın.
Başparmağınız ve işaret parmağınızla burun deliklerinin hemen üzerindeki yumuşak bölüme baskı uygulayın. Burnun kemikli üst kısmını sıkmak yeterli değildir.
4. Baskıyı 10-15 dakika sürdürün.
Bu süre boyunca burnunuzu bırakıp kanamanın durup durmadığını kontrol etmeyin. Ağzınızdan nefes alın.
5. Kanama devam ediyorsa sağlık yardımı alın.
İlk müdahaleye rağmen kanama sürüyorsa baskı kısa süre daha tekrarlanabilir. Yaklaşık 20 dakika içinde durmayan kanamalarda tıbbi yardım alınmalıdır. Çok yoğun kanamalarda ise beklenmemelidir.
Kanama sırasında burna derin şekilde pamuk veya başka bir nesne yerleştirmekten kaçınılmalı. Burun açıcı spreyler de özellikle çocuklarda veya belirli hastalıkları bulunan kişilerde sağlık uzmanına danışılmadan kullanılmamalı.
Burun Kanamasında Baş Geriye Atılır mı?
Burun kanamasında yapılan en yaygın hatalardan biri başın geriye doğru yatırılması.
Ancak bu yöntem kanın boğaza akmasına yol açabiliyor.
Yutulan kan mide bulantısına ve kusmaya neden olabiliyor. Yoğun kanamada solunum yoluna kaçma riski de bulunabiliyor.
Bu nedenle burun kanaması yaşayan kişinin başını geriye atmak yerine hafifçe öne eğmesi gerekiyor.
Ayrıca kanama sırasında sırtüstü yatılması da önerilmiyor.
Hangi Burun Kanaması Tehlikelidir?
Burun kanamalarının büyük bölümü kendiliğinden veya ilk yardımla kontrol altına alınabiliyor.
Ancak bazı belirtiler acil tıbbi değerlendirme gerektiriyor.
Özellikle şu durumlarda gecikmeden sağlık yardımı alınmalı:
-
Kanamanın yoğun olması veya durdurulamaması
-
Yaklaşık 20 dakika uygun baskıya rağmen devam etmesi
-
Baş dönmesi, bayılma veya belirgin güçsüzlük yaşanması
-
Nefes almakta güçlük çekilmesi
-
Kanamanın ciddi darbe veya trafik kazası sonrasında başlaması
-
Kanın yoğun şekilde boğaza akması
-
Kanamaya göğüs ağrısı veya ciddi başka belirtilerin eşlik etmesi
Bu belirtilerle karşılaşan Osmaniyelilerin acil sağlık hizmetlerine başvurmaları gerekiyor.
Burun Kanaması Durduktan Sonra Ne Yapılmalı?
Kanama durduktan sonra yeniden başlamasını önlemek için burun içindeki hassas dokuların korunması önem taşıyor.
İlk 24 saat içerisinde burnu sert biçimde sümkürmekten, burun karıştırmaktan ve yoğun fiziksel egzersizden kaçınılması öneriliyor.
Ayrıca ağır kaldırmak ve aşırı sıcak ortamlarda bulunmak da yeniden kanamayı tetikleyebiliyor.
Burun kuruluğu yaşayan kişilerde uygun nemlendirme yöntemleri yararlı olabilir. Ancak kullanılacak burun spreyi veya nemlendirici ürün konusunda sağlık uzmanından bilgi alınması daha güvenli.
Osmaniyeliler Burun Kanaması İçin Hangi Doktora Gitmeli?
Osmaniye Merkez, Kadirli, Düziçi, Bahçe, Hasanbeyli, Sumbas ve Toprakkale ilçelerinde yaşayan vatandaşlar, tekrarlayan burun kanamaları için aile hekimlerine veya kulak burun boğaz polikliniklerine başvurabilir.
Doktor tarafından yapılacak muayenede burun içindeki damarlar, enfeksiyon bulguları ve yapısal sorunlar değerlendirilebilir.
Gerekli görülen hastalarda kan sayımı veya pıhtılaşma testleri gibi incelemeler istenebilir.
Sık tekrarlayan kanamalarda kanamanın kaynağına göre burun içindeki damara yönelik özel tedaviler de uygulanabiliyor.
Osmaniyeliler İçin Burun Kanamasında Önemli Uyarı
Burun kanaması çoğunlukla kısa sürede kontrol altına alınabilen bir durum olsa da bazı vakalarda daha ciddi sağlık sorunlarının belirtisi olabiliyor.
Özellikle çocuklarda sık tekrarlayan kanamalar, yetişkinlerde uzun süre durmayan kanamalar ve kan sulandırıcı ilaç kullanan kişilerde gelişen kanamalar dikkatle değerlendirilmeli.
Burun kanaması yaşayan Osmaniyeliler için en önemli ilk yardım kuralı, başı öne eğmek ve burnun yumuşak kısmına 10-15 dakika kesintisiz baskı uygulamak. Kanamanın durmaması, yoğun olması veya başka ciddi belirtilerle birlikte görülmesi halinde en yakın sağlık kuruluşuna başvurulması gerekiyor.
