Osmaniye’nin Düziçi ilçesinde kurulan köy enstitüsünün eğitim mirası, 85 yıl sonra Tarsus’ta düzenlenen söyleşi ve belgesel gösterimiyle yeniden gündeme taşındı. Cumhuriyet’in eğitim seferberliğinin simgelerinden biri olan enstitüler, bu etkinlikle bir kez daha hatırlandı.
Çukurova Üniversitesi Radyo Televizyon Anabilim Dalı mezunu Umut Çınkır tarafından hazırlanan belgesel, Düziçi Köy Enstitüsü’nde gerçekleştirilen eğitim modelini ve üretim temelli öğrenme sistemini izleyiciyle buluşturdu. Etkinlik, Tarsus’a Değer Katanlar Kurulu binasında yoğun katılımla gerçekleştirildi.
Eğitimde devrim niteliğinde model
Programda konuşan Muzaffer Sümbül, köy enstitülerinin Cumhuriyet döneminde başlatılan en önemli eğitim hamlelerinden biri olduğunu vurguladı. Sümbül, bu kurumların yalnızca bir okul değil, aynı zamanda bir kalkınma projesi olduğuna dikkat çekti.
“Köy enstitüleri, yaparak ve yaşayarak öğrenme modelinin kurumsallaşmış halidir. Amaç sadece eğitim değil, toplumun dönüşümüdür.”
Okuryazarlık oranı vurgusu
Sümbül, Cumhuriyet’in ilk yıllarında Türkiye’de okuryazarlık oranının oldukça düşük olduğunu belirterek, köy enstitülerinin bu tabloyu değiştirmek için hayata geçirildiğini ifade etti. Osmanlı’dan devralınan düşük eğitim seviyesinin, bu modelle hızla yükseltildiğini söyledi.
Tek cümleyle: Eğitimle bir ülke yeniden inşa edildi.
Düziçi’nin tarihi rolü
Belgeselde, Osmaniye Düziçi Köy Enstitüsü’nün bölgedeki etkisi detaylı şekilde ele alındı. Tarımdan sanata, teknik eğitimden kültürel gelişime kadar birçok alanda öğrencilerin aktif rol aldığı vurgulandı.
Bu model sayesinde öğrencilerin hem üretime katıldığı hem de akademik bilgi kazandığı ifade edildi.
Atatürk’ün vizyonu ön planda
Sümbül, köy enstitülerinin temelinde Mustafa Kemal Atatürk’ün eğitim vizyonunun bulunduğunu belirtti. Ayrıca dönemin Milli Eğitim Bakanlarının ve eğitim kadrolarının bu sürece büyük katkı sunduğunu dile getirdi.
Eleştirilere yanıt
Köy enstitülerine yönelik geçmişte yapılan eleştirilere de değinen Sümbül, “Mesele köy çocuklarına keman öğretmek değil, onları okuryazar yapmak ve bilinçli bireyler haline getirmekti” ifadelerini kullandı.
Katılımcılara teşekkür
Program sonunda CHP Parti Meclisi Üyesi Ozan Varal, Prof. Dr. Sümbül’e teşekkür belgesi takdim etti. Belgeselin yapımcısı Umut Çınkır’a ise Tarsus’taki kurul üyeleri tarafından plaket verildi.
Düziçi’nden doğan eğitim mirası, yıllar sonra yeniden sahneye çıktı.
Neden önemli?
Düziçi Köy Enstitüsü’nün yeniden gündeme gelmesi, Türkiye’nin eğitim tarihindeki köklü dönüşümü hatırlatırken, yerel değerlerin ulusal hafızadaki yerini güçlendiriyor.







