Yapay zekâ alanındaki büyük rekabet, teknoloji şirketlerinin milyarlarca dolarlık altyapı yatırımlarına yönelmesine neden oluyor. Ancak Nikkei tarafından hazırlanan bir analiz, bu yatırımların finansmanında kullanılan yöntemlerin şirketlerin gerçek mali yükünü olduğundan daha düşük gösterebileceği iddiasını gündeme taşıdı.
Bilanço dışı yükümlülükler dikkat çekiyor
Analizde Alphabet, Microsoft, Amazon, Meta ve Oracle’ın yapay zekâ altyapısı için üstlendiği bazı finansal yükümlülüklerin doğrudan bilançolarda yer almadığı öne sürüldü. Beş şirketin bilançolarında görünen borcun yaklaşık 1,35 trilyon dolar olduğu, bilanço dışı yükümlülüklerin ise 1,65 trilyon dolara ulaşabileceği belirtildi.
Özel şirketler üzerinden finansman modeli
Teknoloji devlerinin büyük veri merkezi projelerinde özel amaçlı şirketler ve yatırım ortaklıkları aracılığıyla finansman sağladığı ifade ediliyor. Bu yöntemle projelere ait bazı borçlar ana şirketlerin bilançolarında doğrudan görünmezken, uzun vadeli kira ve kapasite kullanım anlaşmaları şirketlerin gelecekteki ödeme yükümlülüklerini oluşturuyor.
Enron benzetmesi yeniden gündemde
Bilanço dışı finansman yöntemleri, 2001 yılında yaşanan Enron skandalını yeniden hatırlattı. Uzmanlar, günümüzdeki teknoloji şirketleri ile Enron arasında doğrudan bir bağlantı bulunmadığını ancak yatırımcıların bu tür finansman modellerini yakından takip ettiğini belirtiyor.
Yapay zekâ yatırımlarında gelir riski
Analistlere göre yapay zekâ yatırımları beklenen gelirleri oluşturamazsa, yüksek maliyetli altyapı harcamaları şirketler üzerinde baskı oluşturabilir. Bu durumun yalnızca teknoloji sektörünü değil, küresel finans piyasalarını da etkileyebilecek riskler arasında olduğu değerlendiriliyor.
