Az malzemeyle yapılan bu yöresel lezzet, farklı tatlı arayanların ilgisini çekiyor
Batman’ın Gercüş ilçesi, kendine özgü yöresel lezzetleriyle dikkat çekmeye devam ediyor. Geleneksel mutfak kültürünün önemli tatlarından biri olan havdel tatlısı, özellikle leblebi ve pekmez kullanılarak hazırlanmasıyla diğer tatlılardan ayrılıyor.
Geçmişten günümüze aktarılan yöresel tariflerden biri olan havdel, sade malzemelerle hazırlanmasına rağmen kendine özgü yoğun aromasıyla sofralarda yer buluyor. Özellikle Gercüş ve çevresinde bilinen bu tatlı, yöresel mutfağın karakteristik lezzetlerinden biri olarak öne çıkıyor.
Havdel tatlısını farklı kılan leblebi ve pekmez
Havdel tatlısının en dikkat çekici özelliği, tarifin temelinde leblebi unu ve pekmez bulunması. Leblebilerin öğütülerek un haline getirilmesi ve tereyağıyla kavrulması, tatlının kendine özgü aromasının oluşmasını sağlıyor.
Kavrulan leblebi ununa ısıtılmış pekmezli karışımın eklenmesiyle hazırlanan tatlı, yoğun kıvam aldıktan sonra şekillendiriliyor. İçerisine eklenen file badem ise hem lezzeti hem de görünümü tamamlıyor.
Yöresel tarifte kullanılan leblebinin geleneksel yöntemlerle hazırlanması da tatlının karakterini belirleyen unsurlar arasında gösteriliyor.
Gercüş usulü havdel tatlısı için malzemeler
- 1,5 su bardağı leblebi
- 2 yemek kaşığı tereyağı
- 2 su bardağı pekmez
- 2 yemek kaşığı file badem
- 1 çay kaşığı karanfil
- 1 çubuk tarçın
- 1 avuç kavrulmuş leblebi
Havdel tatlısı nasıl yapılır?
Öncelikle leblebiler blenderdan geçirilerek mümkün olduğunca ince bir un haline getirilir. Leblebinin iyi öğütülmesi, tatlının kıvamının daha düzgün olmasına yardımcı olur.
Geniş bir tencerede tereyağı eritilir ve hazırlanan leblebi unu içerisine eklenir. Leblebi unu, tereyağıyla birlikte orta ateşte sürekli karıştırılarak kavrulur. Bu aşamada unun renginin hafifçe koyulaşması ve kendine özgü kavrulmuş kokusunun ortaya çıkması beklenir.
Ayrı bir sos tenceresinde pekmez, karanfil ve çubuk tarçın ısıtılır. Karışım kaynama noktasına yaklaşınca ocaktan alınarak bir süre ılımaya bırakılır.
Ardından ılıyan pekmezli karışım, kavrulmuş leblebi ununa yavaş yavaş eklenir. Bir yandan da karıştırmaya devam edilir. Pekmez ile leblebi unu tamamen bütünleştiğinde tatlının temel harcı hazırlanmış olur.
Bu aşamada file bademler eklenerek karışıma yedirilir. Arzu edenler içerisine bir miktar kavrulmuş leblebi de ilave edebilir.
Hazırlanan karışımdan yaklaşık birer kaşık alınarak elle sıkıştırılır ve istenilen şekil verilir. Şekillendirilen havdeller servis tabağına dizilir. Son olarak üzerlerine file badem serpiştirilerek servis edilir.
Havdel tatlısının püf noktaları
Havdel hazırlarken en önemli aşamalardan biri leblebi ununun kavrulmasıdır. Leblebi unu kısık veya orta ateşte sabırla kavrulmalı, ancak yakılmamalıdır. Fazla kavrulan un tatlının tadını acılaştırabilir.
Pekmezli karışımın da doğrudan kaynar halde una eklenmemesi önemlidir. Biraz ılıtıldıktan sonra yavaş yavaş eklenmesi, malzemelerin daha kolay bütünleşmesini sağlar.
Tatlının kıvamı fazla sert olursa şekil vermek zorlaşabilir. Bu nedenle pekmezli karışım kontrollü şekilde eklenmeli ve kıvam sürekli kontrol edilmelidir.
Geleneksel lezzet sofralara taşınıyor
Gercüş’ün geleneksel mutfağından günümüze ulaşan havdel tatlısı, alışılmış şerbetli veya sütlü tatlılardan farklı bir seçenek arayanlar için dikkat çekici bir alternatif sunuyor.
Leblebinin kavrulmuş aroması, pekmezin yoğun tadı, tereyağının verdiği lezzet ve bademin dokusu aynı tarifte buluşuyor. Bu özelliğiyle havdel, özellikle yöresel tatları keşfetmek isteyenlerin mutlaka denemek isteyeceği tarifler arasında yer alıyor.
Gercüş havdel tatlısı, az malzemeyle hazırlanan ancak yöresel karakteri oldukça güçlü olan geleneksel lezzetlerden biri olarak sofralardaki yerini koruyor.
