Son yıllarda kilo vermek amacıyla kullanılan zayıflama iğnelerinin safra kesesi ve safra yolları üzerindeki etkileri dikkat çekiyor. İştahı azaltarak ve tokluk hissini artırarak kilo kaybına yardımcı olan GLP-1 temelli ilaçların, bazı kişilerde safra kesesi hastalıklarının görülme riskini artırabileceği belirtiliyor.
Özellikle safra kesesinde taş bulunan veya daha önce safra kesesiyle ilgili rahatsızlık yaşayan kişilerin tedavi öncesinde sağlık durumlarının ayrıntılı şekilde değerlendirilmesi gerekiyor.
Zayıflama İğnelerinde Safra Hastalığı Riski Yüzde 37 Artabilir
2022 yılında JAMA Internal Medicine dergisinde yayımlanan, 100 binden fazla katılımcının yer aldığı 76 randomize kontrollü çalışmayı kapsayan meta-analizde, GLP-1 temelli ilaçların safra kesesi ve safra yolları hastalıklarıyla ilişkisi incelendi.
Araştırmada, bu ilaçların kullanımının safra kesesi ve safra yolları hastalıklarına ilişkin göreceli riskte yaklaşık yüzde 37 artışla ilişkili olduğu ortaya konuldu.
Ancak bu oran, zayıflama iğnesi kullanan her üç kişiden birinde safra taşı oluşacağı anlamına gelmiyor. Yüzde 37'lik artış, karşılaştırma grubuna göre hastalık riskindeki oransal değişimi ifade ediyor.
Hızlı Kilo Kaybı Safra Taşı Oluşumunu Kolaylaştırabilir
Zayıflama tedavisi sırasında yaşanan hızlı kilo kaybı, safra taşı oluşumunu etkileyen faktörler arasında bulunuyor.
Belirgin kilo kaybıyla birlikte safradaki kolesterol yoğunluğunun artması, taş oluşumunu kolaylaştırabiliyor. Bazı GLP-1 temelli ilaçların safra kesesinin boşalma işlevini etkilemesi de bu süreçte rol oynayabiliyor.
Safranın kesede daha uzun süre kalması taş oluşumuna zemin hazırlayabilirken bu etkinin bütün ilaçlarda aynı düzeyde görülmediği belirtiliyor.
Safra Kesesinde Taş Olanlar Zayıflama İğnesi Kullanabilir Mi?
Safra kesesinde taş bulunması, zayıflama iğnesi kullanımı için tek başına kesin bir engel oluşturmuyor. Ancak tedaviye başlamadan önce kişinin sağlık geçmişinin değerlendirilmesi önem taşıyor.
Özellikle daha önce safra kesesi iltihabı, safra kanalına taş düşmesi, safra taşına bağlı pankreatit veya safra kesesi ağrısı yaşayan kişilerin daha dikkatli değerlendirilmesi gerekiyor.
Herhangi bir şikâyeti bulunmayan kişilerle tekrarlayan ağrılar yaşayan hastaların tedavi süreçleri farklılık gösterebiliyor. Safra taşına bağlı yakınmaları bulunan kişilerin zayıflama tedavisine başlamadan önce genel cerrahi uzmanına başvurması öneriliyor.
Gerekli durumlarda cerrahi tedavi seçeneği de değerlendirilebiliyor.
Zayıflama İğnesi Kullananlar Bu Belirtilere Dikkat Etmeli
Zayıflama iğnesi kullanan kişilerde ortaya çıkan her karın ağrısının basit bir ilaç yan etkisi olarak değerlendirilmemesi gerekiyor.
Özellikle karnın sağ üst bölümünde şiddetli veya uzun süreli ağrı, tekrarlayan kusma, ateş ve sarılık gibi belirtiler safra kesesi ya da safra yollarıyla ilgili sorunların habercisi olabiliyor.
Bu belirtilerin görülmesi halinde gecikmeden sağlık kuruluşuna başvurulması önem taşıyor.
Zayıflama tedavisinin kişinin mevcut hastalıkları, sağlık geçmişi ve olası riskleri dikkate alınarak hekim kontrolünde planlanması gerekiyor.





