İSTANBUL (AA) - Red Bull sporcusu ve gösteri pilotu Dario Costa, 'Train Landing' projesi kapsamında, Zivko Edge 540 akrobasi uçağıyla saatte 120 kilometre hızla giden 9 vagonlu bir trenin son vagonunun üzerine iniş gerçekleştirdi, ardından aynı noktadan kalkış yaptı.
Şirketten yapılan açıklamaya göre, Costa, saatte 120 kilometre hızla ilerleyen hareketli kargo trenine bir dakikadan kısa sürede iniş yapıp aynı noktadan yeniden havalanarak manevrayı başarıyla tamamladı.
Şiddetli türbülans ve değişken hava akımları altında gerçekleştirilen manevra sırasında uçak, trenle senkronizasyon sağlamak amacıyla 87 kilometre/saat hıza kadar yavaşladı.
Yaklaşma aşamasında, saatte 120 kilometre (65 knot) hızla ilerleyen tren, hedef vagon üzerindeki son kör yaklaşmadan yaklaşık 200 metre öncesine kadar pilot tarafından 45 derecelik bir açıyla görülebildi.
Stabilizasyon sürecinde, hareket halindeki trenin oluşturduğu türbülans ve neredeyse minimum hava hızı koşullarında pilot sürekli aerodinamik düzeltmeler yaparak uçağın dengede kalmasını sağladı.
Kalkış aşamasında ise kontrollü hızlanmayla aynı vagon üzerinden anında dikey tırmanışa geçerek, gerçekleştirilen iniş-kalkış dizisi başarıyla tamamlandı.
- Kısıtlı görüş mesafesi, maksimum risk
Train Landing'in büyük zorluklarından biri, iniş anında pilotun hedef noktayı neredeyse hiç görememesi oldu. Uçağın yaklaşma açısı ve trenin hareketi nedeniyle vagon, yalnızca son saniyelerde ve sınırlı bir görüş açısıyla görülebildi. Bu nedenle proje, aylar süren simülasyon çalışmaları ve özel antrenman süreçleriyle hazırlandı.
Projenin mühendislerinden Petr Frantis tarafından geliştirilen bir lazer altimetre, iniş sırasında hassas yükseklik referansı sağlamak için entegre edildi ve Costa'nın kulaklığına sesli uyarılar göndererek yakınlığı belirlemesine yardımcı oldu.
Train Landing'in operasyonel zorluklarını artıran bir diğer unsur ise son derece sınırlı zaman penceresi oldu. IC İçtaş Zafer Uluslararası Havalimanı'ndan havalanan Dario Costa, iniş ve kalkış manevralarını 50 saniyede gerçekleştirdi.
Denemenin başarısız olması durumunda tren operasyonunun yeniden hazırlanması yaklaşık 1 ila 1,5 saat sürdüğünden, bu dar zaman aralığı hata payını neredeyse sıfıra indirerek hem pilot hem ekip üzerindeki baskıyı ve operasyonel riski önemli ölçüde artırdı.
Projedeki bir diğer kritik meydan okuma ise trenin oluşturduğu aerodinamik etki ve türbülans oldu. İniş sırasında ölçülen rüzgar yönü 5 kilometre/saat ve hava akımı değerleri ise 120 kilometre/saat ile 87 kilometre/saat arasında seyretti. Tüm bu zorlu koşullara rağmen Train Landing, başarıyla gerçekleştirildi.
- İlhamını Kars'tan alan bir dünya projesi
Akrobasi uçağıyla hareket halindeki trene inişin hikayesi, Dario Costa'nın Türkiye ile kurduğu özel bağa dayanıyor. Costa, daha önce Red Bull adına dünya rekoru kırdığı Tunnel Pass projesinin ardından, yeni bir uçuş fikrinin fizibilitesi için Türkiye'de bulunduğu sırada Kars'ta gördüğü nostaljik bir yolcu treninden ilham aldı. Bu karşılaşma, zamanla hareket eden bir tren üzerine iniş fikrinin temellerini attı.
Yapılan kapsamlı analizler ve saha çalışmaları sonucunda, projenin gerçekleştirileceği lokasyon olarak Afyonkarahisar belirlendi. Bölgenin coğrafi yapısı, demir yolu altyapısı ve operasyonel koşulları, Train Landing'in kontrollü ve güvenli şekilde hayata geçirilmesine olanak sağladı. Costa'nın o anki vizyonu ve yapılan sayısız teknik analiz, bugün Türkiye'de önemli bir başarıya dönüştü.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, Afyonkarahisar Valiliği, TCDD Genel Müdürlüğü ve TCDD Taşımacılık AŞ'nin destekleriyle hayata geçirilen Train Landing projesi, Dario Costa'nın kariyerindeki teknik ve hassas meydan okumalardan biri oldu.
Ayrıca 2024'ün son aylarında başlayan hazırlık sürecinde mühendislik ve uçuş ekipleri, hareket halindeki bir platforma inişi mümkün kılmak için projeye özel simülasyonlar ve kontrollü testler gerçekleştirdi.
Afyonkarahisar'daki uçuş öncesinde, iniş hassasiyetini test etmek amacıyla Hırvatistan'ın Pula kentinde özel bir deneme gerçekleştirildi. Projede, RIMAC işbirliğiyle Navera model araç kullanılarak hareketli bir platform üzerine iniş senaryosu simüle edildi.
Proje boyunca toplam 5 kilo veren Dario Costa, projeye özel geliştirilen simülasyon teknolojileriyle hazırlandı. Sürekli gerçek uçuş denemesi yapmanın mümkün olmadığı zorlu projede, inovatif antrenman teknikleri kritik rol oynadı.
- 'Zorluklarına rağmen bu süreç benim için eşsiz bir deneyim oldu'
Açıklamada görüşlerine yer verilen Red Bull sporcusu ve gösteri pilotu Dario Costa, şunları kaydetti:
'Train Landing, kariyerimde yer aldığım en zorlu ve yüksek hassasiyet gerektiren projelerden biriydi. Ölçülmesi ve yönetilmesi gereken çok sayıda değişken vardı ancak en büyük sınav, yalnızca bilişsel odaklanma ve uçuş becerilerime güvenerek, son derece küçük ve hareketli bir piste neredeyse kör iniş gerçekleştirebilmekti. Zorluklarına rağmen bu süreç benim için eşsiz bir deneyim oldu. Bu projeyle tarihte ilk kez bir uçak hareket halindeki bir trenle başarıyla etkileşime girerek en eski motorlu ulaşım araçlarından biri ile en yenisini bir araya getirdi. Yüksek hassasiyet, güçlü ekip çalışması ve karşılıklı güven gerektiren bu karmaşık projeyi planlandığı şekilde tamamlamış olmaktan gurur duyuyorum.'
Dario Costa'nın teknisyenliğini yapan Filippo Barbero ise Red Bull'un bir kez daha ilklere imza atmak için aylardır fizibilite çalışmaları yaptığını belirterek, 'En kritik husus trenin hizalanmasıydı, bu yüzden mutlak hassasiyet gerekiyordu ve o bunu başardı. Dario gerçek bir sihirbaz, bu kadar zorlu bir projenin üstesinden sadece o gelebilirdi.' ifadelerini kullandı.
