Emeklilikte Yaşa Takılanlar düzenlemesi sonrası birçok vatandaş emeklilik hakkına kavuşurken, bazı kesimler kapsam dışında kalmıştı. Son günlerde Sosyal Güvenlik Kurumu mevzuatı üzerinde yapılan değerlendirmeler, Osmaniyeliler başta olmak üzere kadın sigortalılar için dikkat çeken bir fırsatı yeniden gündeme taşıdı. Özellikle EYT’yi kaçıran kadınlar için staj kaydı ve doğum borçlanması üzerinden erken emeklilik yolunun açılabileceği belirtiliyor.
EYT düzenlemesinde temel kriter, sigorta başlangıç tarihinin 8 Eylül 1999’dan önce olmasıydı. Ancak bu tarihten sonra sigortalı olan birçok Osmaniyeli kadın, yaş şartına takılarak emeklilik hayalini ertelemek zorunda kaldı. İşte tam bu noktada, pek bilinmeyen bir SGK uygulaması devreye giriyor.
Kadın sigortalılar açısından bu imkanın temelinde staj ve çıraklık kayıtları yer alıyor. Normal şartlarda SGK, staj başlangıcını uzun vadeli sigorta başlangıcı olarak kabul etmiyor. Bu nedenle staj tarihi, emeklilik hesabında geçerli sayılmıyor. Ancak stajdan sonra doğum yapan Osmaniyeliler için tablo değişiyor.
Staj sonrası doğum yapan kadınlar, doğum borçlanması sayesinde yalnızca prim kazanmakla kalmıyor, aynı zamanda sigorta başlangıç tarihlerini de geriye çekebiliyor. Borçlanılan süre kadar sistem, giriş tarihini geri alıyor. Bu da birçok kadının sigorta başlangıcını 8 Eylül 1999 öncesine taşıyabilmesini sağlıyor.
Bu yöntemle birlikte Osmaniyeliler arasında 2000 ve sonrası sigorta girişine sahip birçok kadın, kağıt üzerinde 1999 öncesi başlangıç şartını yakalayabiliyor. Böylece EYT kapsamına girerek yaş şartına takılmadan yalnızca prim gününü tamamlayarak emekliliğe hak kazanabiliyor.
Doğum borçlanması normalde prim eksiklerini kapatmak için kullanılıyor. Ancak bu özel durumda en önemli fark, borçlanmanın yalnızca gün kazandırmaması, aynı zamanda tarihi de geriye götürmesi oluyor. Bu nedenle uzmanlar, bu uygulamayı EYT’yi kaçıran kadınlar için “gizli anahtar” olarak tanımlıyor.
SGK’nın bu haktan yararlanmak isteyen Osmaniyeliler için belirlediği bazı şartlar bulunuyor. İlk olarak, 8 Eylül 1999’dan önce yapılmış bir staj veya çıraklık kaydının sistemde yer alması gerekiyor. Ayrıca doğumun, staj bitişi ile uzun vadeli sigorta başlangıcı arasındaki dönemde gerçekleşmiş olması şart. Borçlanmaya konu çocuğun hayatta olması da aranan kriterler arasında bulunuyor.
Bu şartları sağlayan kadınlar, SGK’ya doğum borçlanması başvurusu yaparak sigorta giriş tarihlerini geriye çekme talebinde bulunabiliyor. İşlem tamamlandığında, emeklilik hesaplaması yeni tarihe göre yapılıyor ve EYT kapsamına girme ihtimali oluşuyor.
Erkek sigortalılar için benzer bir uygulama bulunmuyor. Erkekler askerlik borçlanmasıyla giriş tarihini geriye çekebiliyor ancak stajla ilgili böyle bir avantaj söz konusu değil. Bu nedenle söz konusu imkan, Osmaniyeliler arasında özellikle kadın sigortalılar için önemli bir ayrıcalık olarak değerlendiriliyor.
Uzmanlara göre bu yöntemi doğru kullanan kadınlar, emeklilik yaşını yıllar öncesine çekebiliyor. Yaş şartı nedeniyle uzun süre beklemek zorunda kalan Osmaniyeliler, bu fırsat sayesinde yalnızca primlerini tamamlayarak emekli maaşına kavuşabiliyor.
EYT sonrası mağduriyet yaşadığını düşünen Osmaniyeli kadınlar için bu düzenleme, emekliliğe açılan yeni bir kapı olarak görülüyor. Hizmet dökümlerinin e-Devlet üzerinden kontrol edilmesi ve şartları sağlayanların SGK’ya başvurarak süreci başlatması öneriliyor.
