Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, ev sahipleri ve kiracıları yakından ilgilendiren önemli bir karara imza attı. Kira bedelinin tespiti davalarında yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin hangi tarafa ait olacağına ilişkin mahkemeler arasındaki görüş ayrılığı giderildi. Karara göre kiracının yeni kira dönemi başlamadan sözleşmesini yasal koşullara uygun şekilde sona erdirerek taşınmazı tahliye etmesi nedeniyle dava konusuz kalırsa yargılama giderleri ev sahibine ait olacak. Karar, Osmaniye'deki ev sahipleri ve kiracılar açısından da önem taşıyor.
Osmaniye merkez, Kadirli, Düziçi, Bahçe, Toprakkale, Sumbas ve Hasanbeyli ilçelerinde yaşayan ev sahipleri ile kiracıları ilgilendiren önemli bir yargı kararı açıklandı.
Son yıllarda artan kira bedelleri nedeniyle ev sahipleri ve kiracılar arasında yaşanan anlaşmazlıklar, mahkemelere taşınmaya devam ediyor.
Özellikle kira bedelinin yeniden belirlenmesi amacıyla açılan davalarda, kiracının dava devam ederken evi boşaltması durumunda yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin kim tarafından karşılanacağı tartışma konusu oluyordu.
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, farklı bölge adliye mahkemeleri arasında ortaya çıkan uygulama farklılıklarını giderecek bir karar verdi.
Yargıtay'dan Ev Sahipleri ve Kiracılara Önemli Karar
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, kira bedelinin tespiti davalarında kiracının yeni kira dönemi başlamadan taşınmazı tahliye etmesi durumunu değerlendirdi.
Yüksek Mahkeme, kiracının kanundan kaynaklanan sözleşmeyi sona erdirme hakkını kullanmasının, kendisinin dava açılmasına neden olduğu şeklinde yorumlanamayacağını belirtti.
Bu kapsamda yeni kira dönemi başlamadan kiralananın usulüne uygun şekilde tahliye edilmesi nedeniyle davanın konusuz kalması halinde yargılama giderlerinin kiraya veren üzerinde bırakılması gerektiğine karar verildi.
Osmaniyeliler Kira Davası Masrafını Ödeyecek mi?
Osmaniye'de kirada yaşayan vatandaşların merak ettiği konuların başında mahkeme masraflarının hangi durumlarda kiracıdan talep edilebileceği geliyor.
Yargıtay'ın kararına göre belirli koşulların gerçekleşmesi halinde kiracı yargılama giderlerinden sorumlu tutulamayacak.
Bunun için kira tespit davasının yeni kira döneminden önce açılmış olması, kiracının sözleşmesini yasal koşullara uygun şekilde sonlandırarak yeni dönem başlamadan taşınmazı boşaltması ve davanın bu nedenle konusuz kalması gerekiyor.
Bu şartların oluştuğu durumda yargılama giderleri kiraya verene yükletilecek.
Ancak kiracı ile ev sahibi arasındaki bütün davalarda masrafların ev sahibine ait olduğu yönünde genel bir kural bulunmuyor.
Kiracı Evi Boşaltırsa Mahkeme Masrafını Kim Ödeyecek?
Yargıtay kararının merkezinde, kira tespit davası açıldıktan sonra kiracının taşınmazı boşaltması yer alıyor.
Örneğin Osmaniye'de bir ev sahibi, bir sonraki kira döneminde uygulanacak bedelin mahkeme tarafından belirlenmesini istedi.
Dava devam ederken kiracı, sözleşmesini yasal şekilde sona erdirerek yeni kira dönemi başlamadan konutu tahliye etti.
Bu durumda yeni kira dönemine ilişkin kira bedelinin belirlenmesinde hukuki yarar kalmaması nedeniyle dava konusuz hale gelebiliyor.
Yargıtay, bu koşullar altında kiracının sırf dava açıldığı için yargılama giderlerinden sorumlu tutulamayacağını değerlendirdi.
Bu nedenle mahkeme masrafları kiraya verenin üzerinde bırakılacak.
Kiracının 15 Gün Önceden Bildirim Hakkı Var
Yargıtay kararında Türk Borçlar Kanunu'nun 347. maddesi de hatırlatıldı.
Kanuna göre konut ve çatılı işyeri kiralarında belirli süreli sözleşmeler, kiracı tarafından sürenin bitiminden en az 15 gün önce bildirimde bulunulmadığı takdirde aynı koşullarla bir yıl uzamış sayılıyor.
Kiracı, sözleşmenin yenilenmesini istemiyorsa kanunda belirtilen süreye uygun şekilde bildirim yapabiliyor.
Fesih bildiriminin yazılı şekilde yapılması gerekiyor.
Bu nedenle Osmaniyeli kiracıların taşınma ve sözleşmeyi sona erdirme süreçlerinde bildirim sürelerine dikkat etmeleri önem taşıyor.
Ev Sahibi Kira Tespit Davasını Ne Zaman Açabilir?
Türk Borçlar Kanunu'nun 345. maddesine göre kira bedelinin belirlenmesine ilişkin dava her zaman açılabiliyor.
Ancak mahkeme tarafından belirlenen yeni kira bedelinin hangi dönemden itibaren geçerli olacağı bakımından bazı süre ve bildirim koşulları bulunuyor.
Kanuna göre dava, yeni kira döneminin başlangıcından en geç 30 gün önce açılmışsa belirlenen kira bedeli yeni dönemin başlangıcından itibaren kiracıyı bağlayabiliyor.
Ayrıca kanunda öngörülen süre içinde yazılı bildirim yapılması veya sözleşmede kira artışına ilişkin hüküm bulunması gibi durumlarda farklı kurallar uygulanabiliyor.
Dolayısıyla 30 günlük süre, her durumda dava açabilmek için son tarih anlamına gelmiyor.
Yargıtay da kararında, ev sahibinin kira tespit davası açma hakkının bulunmasının kiracının sözleşmeyi sona erdirme hakkını ortadan kaldırmadığını vurguladı.
Mahkemeler Arasındaki Görüş Ayrılığı Giderildi
Kira tespit davalarında yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin hangi tarafa yükletileceğine ilişkin farklı mahkeme kararları bulunuyordu.
İstanbul, Bursa, Antalya ve Sakarya bölge adliye mahkemelerinin hukuk daireleri, benzer uyuşmazlıklarda farklı değerlendirmeler yaptı.
Bunun üzerine konu Yargıtay 3. Hukuk Dairesine taşındı.
Yargıtay, kiracının yeni kira dönemi başlamadan sözleşmesini yasal şekilde sonlandırarak taşınmazı tahliye etmesi nedeniyle davanın konusuz kalması halinde yargılama giderlerinin kiracıya yüklenemeyeceği yönünde karar verdi.
Böylece bölge adliye mahkemeleri arasındaki görüş ve uygulama uyuşmazlığı giderildi.
Avukatlık Ücretini de Ev Sahibi mi Ödeyecek?
Kira tespit davalarında yalnızca mahkeme harçları değil, yargılama giderleri kapsamında değerlendirilen vekâlet ücreti de önem taşıyor.
Yargıtay'ın incelediği uyuşmazlıkta yargılama giderleriyle birlikte vekâlet ücretinin hangi tarafa yükletileceği de tartışma konusuydu.
Kararda belirtilen koşulların gerçekleşmesi halinde yargılama giderlerinin kiraya veren üzerinde bırakılması gerektiği sonucuna ulaşıldı.
Ancak tarafların kendi avukatlarıyla yaptıkları özel ücret sözleşmeleri ile mahkemenin hükmedeceği karşı vekâlet ücreti aynı şey değil.
Bu nedenle ev sahipleri ve kiracıların kendilerine ait dava dosyasında hangi giderlerden sorumlu olduklarını ayrıca değerlendirmeleri gerekiyor.
Kiracı Evi Erken Boşaltırsa Aynı Karar Geçerli mi?
Kiracının sözleşme süresi dolmadan konutu boşaltması ile sözleşmesini yasal sürede bildirim yaparak sona erdirmesi birbirinden farklı durumlar.
Sözleşme süresi dolmadan yapılan erken tahliyelerde, tarafların kira sözleşmesinden kaynaklanan diğer hak ve yükümlülükleri devam edebilir.
Bu nedenle Yargıtay'ın kira tespit davasına ilişkin kararı, erken tahliye nedeniyle doğabilecek bütün sorumlulukları ortadan kaldırmıyor.
Kiracının bildirim tarihi, taşınmazı boşalttığı gün, anahtar tesliminin gerçekleşip gerçekleşmediği ve dava konusu dönem gibi ayrıntılar önem taşıyor.
Osmaniyeli Ev Sahipleri Nelere Dikkat Etmeli?
Osmaniye'de konut veya işyeri kiraya veren kişilerin kira bedelinin yeniden belirlenmesini talep ederken sözleşme tarihlerini ve dava açılacak dönemi dikkate almaları gerekiyor.
Özellikle yeni kira dönemi başlamadan açılan davalarda, kiracının sözleşmeyi yenilememe ve taşınmazı tahliye etme hakkının bulunması dava giderleri bakımından sonuç doğurabiliyor.
Bu nedenle kira bedelinin belirlenmesi amacıyla dava açılmadan önce sözleşmenin hükümlerinin, kira döneminin ve ilgili yasal şartların incelenmesi önem taşıyor.
Osmaniyeli Kiracılar Nelere Dikkat Etmeli?
Osmaniye'de kirada oturan vatandaşların da kira sözleşmelerindeki başlangıç ve bitiş tarihlerini kontrol etmeleri gerekiyor.
Sözleşmeyi yenilemek istemeyen kiracılar, kanunda belirtilen bildirim süresine ve yazılı şekil şartına dikkat etmeli.
Taşınmazın tahliye edilmesi halinde anahtar tesliminin belgelenmesi, ileride doğabilecek anlaşmazlıklarda önem taşıyabilir.
Kira tespit davası açılmış olması, tek başına kiracının evden çıkması gerektiği anlamına gelmiyor.
Aynı şekilde kiracının taşınmazı boşaltması da bütün hukuki ve mali yükümlülüklerinin otomatik olarak sona erdiği anlamına gelmiyor.
Yargıtay Kararı Osmaniyelileri Nasıl Etkileyecek?
Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin kararı, Osmaniye'de görülebilecek benzer kira bedeli tespit davaları bakımından da önem taşıyor.
Karar, özellikle yeni kira dönemi başlamadan evini tahliye eden kiracının, konusuz kalan davanın masraflarından sorumlu tutulup tutulamayacağına açıklık getiriyor.
Bununla birlikte her kira uyuşmazlığının kendine özgü koşulları bulunuyor.
Yargıtay'ın kararına göre kiracı, yeni kira dönemi başlamadan sözleşmesini yasal koşullara uygun şekilde sona erdirip evi boşaltmış ve kira tespit davası bu nedenle konusuz kalmışsa yargılama giderlerinden sorumlu tutulamayacak. Bu durumda masraflar kiraya verenin üzerinde bırakılacak.
