Osmaniye’de Çay Tercihi: Yerli mi, İthal mi?

Türkiye’de kahvaltıdan iş molasına, misafir ağırlamadan akşam sohbetine kadar günün hemen her saatinde çay tüketiliyor. İnce belli bardak, çaydanlık ve tavşankanı dem gibi kavramlar, çayın yalnızca bir içecek olmadığını; sosyal hayatın güçlü bir parçasına dönüştüğünü gösteriyor.

Osmaniye’de de evlerden iş yerlerine, kahvehanelerden esnaf dükkânlarına, yayla evlerinden taziye ve düğünlere kadar hemen her ortamda çay ikram ediliyor. Yerli Rize çayı pazardaki temel ürün olmayı sürdürürken, özellikle koyu renkli ve sert içimli çay isteyenlerin ithal ürünlere veya yerli-ithal harmanlara yöneldiği görülüyor.

Ancak Osmaniye’ye özel, yerli ve ithal çay tüketimini kilogram veya yüzdelik oranla gösteren güncel ve kamuya açık resmî bir veri bulunmuyor. Bu nedenle kentte hangi çayın ne kadar tüketildiğine ilişkin kesin oran vermek doğru değil. Tercihler; market rafları, çay satış noktaları, tüketici alışkanlıkları ve bölgenin kültürel etkileşimleri üzerinden değerlendirilebiliyor.

Çay Anadolu’ya Üretimden Önce Tüketimle Girdi

Çay bitkisi Türkiye’de yaygın biçimde yetiştirilmeden önce Anadolu’ya dış ticaret yoluyla ulaştı. İlk dönemlerde çay, pahalı ve sınırlı çevrelerin erişebildiği bir ürün olarak tüketildi.

Osmanlı’nın son dönemlerinde kahve, şehir hayatının temel sıcak içeceğiydi. Kahvehaneler sosyal hayatın önemli merkezleri arasında bulunuyordu. Çay ise ithal edilen ve kahveye göre daha sınırlı tüketilen bir üründü.

Zaman içerisinde kahve ithalatının maliyeti, çayın daha fazla tanınması ve yeni ticaret yollarının oluşması, çayın Anadolu’daki görünürlüğünü artırdı. Fakat çayın bugünkü anlamda ülkenin ortak içeceğine dönüşmesi Cumhuriyet dönemindeki yerli üretim hamlesinden sonra gerçekleşti.

Cumhuriyet’le Birlikte Yerli Çay Dönemi

Türkiye’nin dışa bağımlılığını azaltmak ve Doğu Karadeniz’de yeni bir geçim alanı oluşturmak amacıyla Cumhuriyet’in ilk yıllarında çay tarımına yönelik çalışmalar hızlandırıldı.

1924 yılında çıkarılan düzenlemeyle Rize ve çevresinde çay yetiştiriciliğinin geliştirilmesinin önü açıldı. Ziraatçı Zihni Derin’in yürüttüğü çalışmalar, Türkiye’de çay tarımının yerleşmesinde belirleyici rol oynadı.

İlk ürünlerin alınmasının ardından üretim giderek büyüdü. Rize’de ilk büyük çay fabrikasının 1947 yılında faaliyete geçmesi, yerli çayın sanayi ölçeğinde işlenmesi açısından önemli bir dönüm noktası oldu.

1960’lı yıllarda yerli üretimin iç talebi karşılayacak seviyeye yaklaşmasıyla Türk çayı ülke genelinde daha kolay ulaşılabilir hale geldi. Çay kısa sürede kahvehanelerin, evlerin, iş yerlerinin ve yolculukların vazgeçilmez içeceğine dönüştü.

Yerli Çay Doğu Karadeniz’de Üretiliyor

Türkiye’de çay üretimi büyük ölçüde Rize, Artvin, Trabzon, Giresun ve Ordu’da gerçekleştiriliyor. Bölgenin yüksek yağışı, nemli iklimi, eğimli arazileri ve toprak özellikleri çay tarımına uygun koşullar sağlıyor.

Tarım ve Orman Bakanlığının yayımladığı bilgilere göre Türkiye’de yaklaşık 793 bin dekar çaylık alanda üretim yapılıyor ve üretici sayısı 208 bine ulaşıyor. Yıllık yaş çay rekoltesi iklim ve hasat koşullarına göre yaklaşık 1 milyon 250 bin ile 1 milyon 450 bin ton arasında değişebiliyor.

Aynı kaynak, Türkiye’nin kuru çay yeterlilik oranının yüzde 100 seviyesinde olduğunu ve kişi başına yıllık kuru çay tüketiminin 3,5-4 kilogram düzeyinde bulunduğunu bildiriyor. Bu rakamlar Türkiye’nin çay üretme ve tüketme gücünü gösterse de her ilde aynı miktarın tüketildiği anlamına gelmiyor.

Çay Türkiye’de Bir Kültür Unsuru Oldu

Çayın Türkiye’deki yeri yalnızca tarım ve ticaretle sınırlı değil. Çayın hazırlanması, demlenmesi, servis edilmesi ve birlikte içilmesi başlı başına bir kültürel gelenek oluşturuyor.

Kültür ve Turizm Bakanlığının Somut Olmayan Kültürel Miras Envanteri’nde çay kültürü; yetiştirme, hazırlama, servis ve tüketimle ilgili bilgi, beceri, gelenek ve toplumsal uygulamaların bütünü olarak tanımlanıyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı

Osmaniye’de “Bir çayımızı iç” sözü, çoğu zaman gerçek anlamının ötesinde bir davet, sohbet ve misafirperverlik ifadesi olarak kullanılıyor.

Osmaniye’de Çay Günün Her Saatinde İçiliyor

Osmaniye’de çay tüketimi yalnızca kahvaltıyla sınırlı kalmıyor. Sabah evde veya iş yerinde başlayan çay servisi, esnafın dükkânını açmasıyla devam ediyor.

Öğle yemeğinin ardından çay, ağızdaki yemek tadını değiştiren ve kısa bir dinlenme sağlayan içecek olarak görülüyor. Akşamları ise aile sohbetlerinin ve misafirliğin tamamlayıcısı oluyor.

Özellikle esnaf dükkânlarında küçük çay ocaklarından yapılan servis, kent merkezindeki gündelik hayatın önemli bir parçası. Çay siparişleri kimi yerde telefonla, kimi yerde seslenerek, kimi işletmelerde ise tepsiyle düzenli dolaşan görevliler aracılığıyla veriliyor.

Kahvehanelerin Temel Ürünü Çay

Osmaniye merkez ve ilçelerindeki kahvehanelerde çay, en fazla tüketilen sıcak içeceklerin başında geliyor.

Kahvehanede oynanan oyun, izlenen maç veya yapılan sohbet çoğunlukla art arda söylenen çaylarla devam ediyor. Çayın uygun maliyetli olması, kolay hazırlanması ve uzun sohbetlere eşlik edebilmesi tercih edilmesini güçlendiriyor.

Kahvehanelerde genellikle güçlü renk veren, uzun süre demlikte kaldığında rengini koruyan ve maliyet açısından işletmeye uygun harmanlar tercih edilebiliyor. Bu nedenle yalnızca yerli çay kullanılabildiği gibi yerli ve ithal çayın karıştırıldığı harmanlara da rastlanabiliyor.

Cansuyu’ndan Üniversiteyi Kazananlara Hediye

İçeriği Görüntüle

Yayla Kültüründe Çayın Yeri

Zorkun, Olukbaşı, Maksutoğlu ve Osmaniye’nin diğer yaylalarında çay, serin akşamların vazgeçilmez içeceği.

Kent merkezinde yaz sıcakları etkili olurken yaylalarda akşam saatlerinde hava serinleyebiliyor. Soba veya ocak üzerinde kaynayan çaydanlık, ailelerin ve komşuların bir araya geldiği sofranın merkezinde yer alıyor.

Yaylada sabah kahvaltısı, öğleden sonra dinlenmesi ve gece sohbeti çaysız düşünülmüyor. Açık havada, odun ateşinde veya semaverde hazırlanan çayın tadının farklı olduğu yönündeki inanış da yayla kültürünün parçası.

Taziyelerde Kesintisiz Çay İkramı

Osmaniye’de taziye evlerinde veya taziye çadırlarında çay ikramı önemli bir gelenek olarak sürdürülüyor.

Gün boyunca çok sayıda ziyaretçinin gelip gittiği taziyelerde çayın hızlı hazırlanması, kolay servis edilmesi ve sıcak tutulabilmesi önemli avantaj sağlıyor. Büyük çaydanlıklar ve termoslar bu tür kalabalık ortamlarda sıkça kullanılıyor.

Çay burada yalnızca içecek değil; acıyı paylaşmak için gelen misafire gösterilen ilginin ve dayanışmanın sembollerinden biri oluyor.

Düğün ve Toplu Etkinliklerde de Tüketiliyor

Düğün, nişan, mevlit, toplantı ve dernek etkinliklerinde yemek veya tatlı servisinin ardından çay ikram ediliyor.

Özellikle kış aylarında yapılan kalabalık organizasyonlarda sıcak çay, soğuk içeceklere göre daha çok tercih edilebiliyor. Yaz düğünlerinde ise kola, gazoz ve ayran öne çıksa da yemek sonrasında çay servisi yapılabiliyor.

Çayın hem ekonomik hem de büyük miktarda hazırlanabilir olması, toplu etkinliklerdeki önemini korumasını sağlıyor.

Yerli Çayın Temel Özellikleri

“Yerli çay” ifadesi genel olarak Türkiye’de yetiştirilen ve işlenen çayları tanımlıyor. Bu çayların büyük bölümü Doğu Karadeniz’de üretiliyor.

Yerli siyah çayın genel özellikleri şöyle sıralanabilir:

• Dengeli ve tanıdık bir aroma sunması
• Doğru demlendiğinde parlak kızıl bir renk vermesi
• Geleneksel Türk çaydanlığına uygun olması
• Açık veya koyu içime göre ayarlanabilmesi
• Market ve bakkallarda kolayca bulunması
• Farklı kalite ve fiyat seçeneklerine sahip olması

Yerli çayın tadı marka, hasat dönemi, yaprak kalitesi, işleme biçimi ve harmana göre değişebiliyor. “Bütün yerli çaylar aynıdır” demek doğru değil.

İthal Çay Nedir?

İthal çay, yasal gümrük ve gıda kontrol süreçlerinden geçirilerek başka ülkelerden Türkiye’ye getirilen üründür.

Sri Lanka, Hindistan, Kenya ve farklı üretici ülkelerden siyah çay ithal edilebiliyor. Ürünlerin yetiştiği bölge, rakım, iklim ve işleme biçimi çayın rengini ve aromasını etkiliyor.

Bazı ithal çaylar daha koyu renkli, keskin ve buruk bir içime sahipken bazıları aromatik veya daha hafif olabiliyor. Dolayısıyla “ithal çay” tek bir tat ve kaliteyi ifade etmiyor.

Yasal yollarla ithal edilen, Türkçe etiketi bulunan ve kayıtlı işletmelerce satılan çaylar kaçak ürün değildir.

“Kaçak Çay” Sözü Her Zaman Doğru Kullanılmıyor

Türkiye’de, özellikle Güneydoğu ve Doğu Akdeniz’de koyu renkli ithal siyah çayların tamamına günlük konuşmada “kaçak çay” denilebiliyor.

Oysa hukuken kaçak çay; gümrük işlemleri yapılmadan, vergileri ödenmeden, yanlış beyanla veya yasal sınırların dışında ülkeye sokulan üründür.

Markette ya da kayıtlı bir işletmede Türkçe etiketle satılan Sri Lanka veya Kenya menşeli çay, ithal olabilir ancak kaçak değildir.

Bu ayrım hem tüketici güvenliği hem de haksız suçlama yapılmaması açısından önem taşıyor.

Gerçek Kaçak Çay Nasıl Ülkeye Sokuluyor?

Ticaret Bakanlığı açıklamalarına göre çay kaçakçılığında farklı yöntemler kullanılabiliyor:

• Ürünün miktarını veya cinsini yanlış beyan etmek
• Transit geçişteki çayı ülke içinde bırakmak
• Gümrük kapıları dışından ürün sokmak
• Yolcu beraberindeki muafiyeti ticari amaçla kötüye kullanmak
• Başka bir ürün beyan ederek çayı yükün içine gizlemek

Ticaret Bakanlığı, 2024 yılında Hamzabeyli Gümrük Kapısı’nda odun kömürü beyan edilen bir TIR’da yaklaşık 13 ton siyah çay ele geçirildiğini açıklamıştı. Ticaret Bakanlığı

Bu tür operasyonlar, “kaçak çay” ifadesinin yalnızca koyu çay anlamına gelmediğini, hukuki bir kaçakçılık faaliyetini tanımladığını gösteriyor.

Koyu Renk İthal Çaya Yönelimi Artırıyor

İthal çayların bir bölümünün az miktarla koyu renk vermesi, bazı tüketicilerin bu ürünleri tercih etmesinde etkili oluyor.

Osmaniye’de özellikle güçlü, buruk ve koyu çay seven tüketiciler ithal ürünlere yönelebiliyor. Çayın bardağa döküldüğünde açık görünmemesi, bazı tüketiciler tarafından kalite göstergesi kabul ediliyor.

Ancak çayın rengi tek başına kaliteyi göstermiyor. Yaprak kalitesi, aroma, işleme yöntemi, tazelik ve saklama koşulları da değerlendirilmelidir.

Çok koyu renk veren her çayın kaliteli, açık renkli her çayın kalitesiz olduğu düşüncesi doğru değil.

Güneydoğu Mutfak Kültürünün Etkisi

Osmaniye; Gaziantep, Hatay, Kahramanmaraş, Adana ve Güneydoğu Anadolu ile güçlü sosyal ve ticari ilişkilere sahip.

İş, eğitim, evlilik ve göç yoluyla farklı bölgelerden Osmaniye’ye yerleşen vatandaşlar kendi çay alışkanlıklarını da beraberinde getiriyor. Güneydoğu’da yaygın olan koyu, sert ve uzun süre içilen çay kültürü, Osmaniye’deki ithal çay talebini etkileyebiliyor.

Bu etkileşim özellikle lokanta, kahvehane, çay ocağı ve yöresel ürün satan işletmelerde daha görünür hale geliyor.

Yerli ve İthal Çay Harmanı Yaygın Bir Çözüm

Bazı tüketiciler yerli çayın aromasını, ithal çayın ise rengini beğeniyor. Bu nedenle iki çayın belirli oranlarda karıştırılması tercih edilebiliyor.

Yerli-ithal harmanda amaç:

• Yerli çayın yumuşak ve tanıdık aromasını korumak
• İthal çayla daha koyu renk elde etmek
• Burukluğu istenilen seviyeye getirmek
• Maliyeti ve dem verimini dengelemek

Harman oranı kişisel damak tadına göre değişiyor. Fazla ithal çay, içimi aşırı sert ve buruk hale getirebilirken az miktardaki kullanım yalnızca rengi güçlendirebilir.

Yerli ve İthal Çayın Karşılaştırması

Fiyat Tercihleri Değiştiriyor

Çay fiyatlarındaki artış, tüketicilerin marka ve ürün seçimini etkiliyor. Aileler kilogram fiyatını, dem verimini ve bir paketin ne kadar süre yettiğini birlikte değerlendiriyor.

Bazı tüketiciler ekonomik yerli markalara yönelirken bazıları az miktarla koyu dem verdiğini düşündüğü ithal çayı tercih ediyor. Bazıları ise maliyeti düşürmek için farklı çayları karıştırıyor.

Ancak yalnızca fiyat üzerinden karar vermek, etiketsiz ve kaynağı belirsiz ürünlere yönelmeye neden olabilir. Ucuz olduğu için açıkta satılan ve menşei bilinmeyen çayın satın alınması gıda güvenliği riski oluşturabilir.

Ambalajlı Çay Güven Sağlıyor

Tüketicilerin çay satın alırken ambalaj üzerindeki bilgileri kontrol etmesi gerekiyor.

Etikette şu bilgiler bulunmalı:

• Ürünün adı ve türü
• Net miktarı
• Üretici veya ithalatçı bilgisi
• İşletme kayıt numarası
• Menşe ülke
• Parti veya seri numarası
• Tavsiye edilen tüketim tarihi
• Saklama koşulları

Yırtılmış, sonradan kapatılmış veya üzerinde Türkçe etiket bulunmayan ürünlerden uzak durulmalı.

Açıkta Satılan Çayda Risk Artıyor

Açık çayın tamamı kaçak veya kalitesiz değildir. Güvenilir işletmeler yasal ürünleri açık biçimde de satabilir. Ancak ambalajsız üründe menşe, üretim tarihi ve saklama koşullarını doğrulamak daha zor.

Çay çevredeki nemi ve kokuyu kolayca çekebilir. Baharat, deterjan, tütün veya yoğun kokulu ürünlerin yanında saklanan çayın aroması bozulabilir.

Kaynağı belirsiz açık çaylarda yabancı madde, nem, küf veya uygunsuz katkı riskini tüketicinin yalnızca görüntüyle anlaması mümkün olmayabilir.

Renk Veren Madde İddialarına Dikkat

Halk arasında ithal veya açık çaylara boya katıldığı yönünde sıkça iddialar ortaya atılıyor. Ancak bir ürünün koyu dem vermesi tek başına boya içerdiğini kanıtlamaz.

Çayın çeşidi, yaprak büyüklüğü, oksidasyon derecesi ve işlenme biçimi rengin koyuluğunu etkileyebilir. Bir ürünün mevzuata aykırı katkı içerip içermediği ancak yetkili laboratuvar analiziyle belirlenebilir.

Şüpheli ürünler Tarım ve Orman Bakanlığının ilgili birimlerine veya Alo 174 Gıda Hattı’na bildirilebilir.

Osmaniye’de İlçelere Göre Tercihler Değişebilir

Osmaniye Merkez, Kadirli, Düziçi, Bahçe, Toprakkale, Sumbas ve Hasanbeyli’de çay tüketimine ilişkin karşılaştırmalı resmî araştırma bulunmuyor.

Bununla birlikte kent merkezi ve ticari hareketliliğin yüksek olduğu bölgelerde marka ve ithal ürün çeşitliliği daha fazla olabilir. Köylerde ve yaylalarda ise alışılmış yerli markaların ailece tüketimi ağırlığını koruyabilir.

Sınır ticaretine yakın şehirlerle sosyal bağı daha güçlü ailelerde ithal çay tercihi daha görünür hale gelebilir. Ancak bunlar ölçülmüş ilçe oranları değil, piyasa ve kültürel etkileşime dayalı genel gözlemlerdir.

Gençler Yeni Çay Çeşitlerine Daha Açık

Geleneksel siyah çay Osmaniye’de temel içecek olmayı sürdürürken genç tüketicilerde bergamotlu, aromalı, yeşil ve soğuk çay çeşitlerine ilgi artabiliyor.

Kafe ve zincir işletmeler; kupa çay, bitki çayı ve farklı aromalar sunarak klasik ince belli bardak kültürüne alternatif oluşturuyor.

Buna rağmen ev, iş yeri, kahvehane ve esnaf ortamında çaydanlıkla demlenen siyah çayın belirgin üstünlüğü devam ediyor.

Çayın Tadı Suyun Niteliğine Bağlı

Yerli veya ithal olması kadar çayın hangi suyla ve nasıl demlendiği de tadı etkiliyor.

Kireç oranı yüksek su, çayın yüzeyinde tabaka oluşmasına ve aromanın zayıflamasına neden olabilir. Taze ve uygun nitelikte su kullanılması, çayın rengini ve kokusunu daha belirgin hale getirir.

Osmaniye’de aynı çay farklı mahallelerde, köylerde veya yaylalarda kullanılan suya göre farklı tat verebilir. Bu nedenle tüketicinin “Bu çay burada daha güzel oluyor” değerlendirmesi yalnızca marka değil, suyla da ilgili olabilir.

Doğru Demleme Nasıl Olmalı?

İyi bir çay için su taze kaynatılmalı, uzun süre tekrar tekrar kaynatılan su kullanılmamalı.

Demliğe çay konulduktan sonra kaynamış su eklenmeli ve çay kısık ısı üzerinde dinlenmeye bırakılmalı. Demleme süresi ürünün yapısına göre değişmekle birlikte çoğu siyah çay için yaklaşık 15 dakika yeterli olabiliyor.

Uzun süre yüksek sıcaklıkta bekleyen çay acılaşabilir. Demliğin saatlerce ocakta tutulması hem tadı bozabilir hem de tüketiciyi daha fazla şeker kullanmaya yöneltebilir.

Şeker Tüketimi Çayın Görünmeyen Tarafı

Çay şekersiz tüketildiğinde enerji değeri çok düşük bir içecek. Ancak her bardakta bir veya iki küp şeker kullanılması, gün sonunda önemli miktarda şeker alınmasına neden olabilir.

Günde 10 bardak çay içen ve her bardağa iki küp şeker atan bir kişinin yalnızca çay yoluyla tükettiği şeker miktarı ciddi seviyeye ulaşabilir.

Çayı bir anda şekersiz içemeyenler, şeker miktarını kademeli olarak azaltabilir. Çayın kalitesini yalnızca koyu renk ve şekerle değil, aroma ve tazelik üzerinden değerlendirmek daha doğru.

Fazla Demli Çay Herkese Uygun Olmayabilir

Koyu ve sert çay bazı tüketiciler tarafından tercih edilse de fazla miktarda kafein alınmasına yol açabilir.

Çarpıntı, uykusuzluk, mide rahatsızlığı veya huzursuzluk yaşayanların çay miktarını ve dem oranını azaltması gerekebilir. Kalp ritmi, tansiyon veya böbrek hastalığı bulunanların kişisel tüketim miktarını doktorlarıyla değerlendirmesi uygun olur.

Demli çayın açık çaydan her durumda daha kaliteli veya faydalı olduğu düşünülmemeli.

Türkiye Üretimde Kendine Yetiyor

ÇAYKUR tarafından açıklanan verilere göre Türkiye’nin kuru çay yeterlilik oranı yüzde 100 seviyesinde. Buna rağmen farklı tüketici talepleri, özel harmanlar ve ticari nedenlerle yasal çay ithalatı yapılabiliyor.

Bir ülkenin yerli üretimde kendine yeterli olması, hiçbir ürün ithal etmeyeceği anlamına gelmiyor. İthal ürünlerin varlığı ile yerli üretimin yetersizliği aynı kavram değil.

Türkiye’de ithal çaylar, pazardaki farklı tat ve harman taleplerine cevap verirken yerli çay sektörünün ana üretim gücü Doğu Karadeniz’de varlığını sürdürüyor.

Kaçak Ürün Yerli Üreticiye de Zarar Veriyor

Gümrük ve vergi işlemleri yapılmadan piyasaya sokulan çay, kamu gelir kaybına ve kayıtlı işletmeler açısından haksız rekabete neden oluyor.

Kaçak ürünler aynı zamanda Doğu Karadeniz’de geçimini çaydan sağlayan üreticileri ve yasal ithalat yapan firmaları olumsuz etkiliyor.

Denetimsiz ürünlerde menşe, üretim tarihi, kalıntı ve saklama koşullarının izlenememesi tüketicinin karşılaşabileceği riski artırıyor.

Osmaniye İçin Araştırma İhtiyacı

Osmaniye’de gerçek çay tüketim haritasının çıkarılabilmesi için il genelinde temsil gücü yüksek bir araştırma yapılması gerekiyor.

Araştırmada şu sorulara cevap aranabilir:

• Hanelerde aylık kaç kilogram çay tüketiliyor?
• Yerli, ithal ve harman ürünlerin payı nedir?
• Tüketiciler günde kaç bardak çay içiyor?
• Şekerli ve şekersiz tüketim oranı nedir?
• İlçeler arasında tercih farkı bulunuyor mu?
• Fiyat artışları marka tercihlerini nasıl etkiliyor?
• Açık ve ambalajlı ürünlerin payı nedir?
• “Kaçak çay” ifadesi tüketici tarafından nasıl anlaşılıyor?
• Kahvehane ve çay ocaklarında hangi harmanlar kullanılıyor?

Bu araştırma yapılmadan Osmaniye için kesin tüketim miktarı veya marka payı açıklamak sağlıklı olmayacaktır.

Çay Tercihi Damak Tadından Daha Fazlası

Osmaniye’de yerli ve ithal çay tercihi yalnızca damak tadına bağlı değil. Fiyat, renk, sertlik, aile alışkanlığı, göç, komşu illerle kültürel bağ, satış noktasındaki bulunabilirlik ve tüketim ortamı kararı etkiliyor.

Yerli çay, yaygın dağıtımı ve alışılmış aromasıyla temel tercih olmayı sürdürüyor. İthal çaylar ise daha koyu renk ve sert tat arayan tüketicilerde karşılık buluyor. İki ürünün karıştırıldığı harmanlar da Osmaniye’deki çay kültürünün bir başka yönünü oluşturuyor.

Ancak “ithal” ile “kaçak” kavramlarının birbirinden ayrılması gerekiyor. Yasal yollardan getirilen, denetlenen ve etiketli ithal çay meşru bir ticari üründür. Kaçak çay ise mevzuata aykırı biçimde ülkeye sokulan ve izlenebilirliği bulunmayan üründür.

Osmaniye’de ince belli bardaktan yükselen çay buharı; yerli veya ithal fark etmeksizin sohbetin, misafirperverliğin ve gündelik hayatın güçlü simgelerinden biri olmayı sürdürüyor.