Evde Bakım Yardımı Yönetmeliği’nde yapılan son değişiklikle engelli bireylerin yardımdan faydalanma koşulları zorlaştırıldı. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığı imzasıyla yürürlüğe giren düzenleme, engellilerin yalnızca sağlık kurulu raporuyla evde bakım yardımından yararlanabilme uygulamasını sona erdirdi.
Yeni Heyet Şartı Getirildi
Düzenlemeye göre, engelli bireyin günlük yaşamın olağan ve tekrar eden ihtiyaçlarını başkasının yardımı olmadan karşılayıp karşılayamayacağı, sağlık raporuna ek olarak bakım değerlendirme heyeti tarafından ayrıca tespit edilecek. Bu heyetin değerlendirmesi, yardımın bağlanmasında belirleyici olacak.
Yeni yönetmelikle birlikte, evde bakım yardımı alan bir engelli bireyin başka bir engelli bireyin bakımını üstlenmesi de yasaklandı.
Gelir Hesabında Değişiklik
Hane gelirinin tespitinde kullanılan kriterler de yeniden düzenlendi. Buna göre, hanede bulunan binek araçlar, sayısı ve değeri ne olursa olsun gelir hesabına dahil edilmeyecek. Bu düzenleme, daha önce araç sahibi olduğu için yardım alamayan bazı engelli bireyler açısından olumlu bir adım olarak değerlendirildi.
Aylık Kesme ve Geri Alma Kolaylaştı
Yeni düzenleme, evde bakım yardımının kesilmesini ve geri alınmasını da kolaylaştırdı. “Sürekli” ibareli sağlık kurulu raporu bulunsa bile, sonradan düzenlenen yeni bir raporla yardım geriye dönük olarak sonlandırılabilecek.
Bildirim yükümlülüğüne uyulmuş olsa dahi, “yersiz ödeme” kapsamında değerlendirilen yardımlar yasal faiziyle birlikte geri istenecek. Öte yandan aylık engelli maaşlarının 5 bin 381 lira ile 8 bin 86 lira arasında değiştiği belirtildi.
Engelli Örgütlerinden Tepki
NEFES’e konuşan Türkiye Sakatlar Konfederasyonu Başkanı Yusuf Çelebi, yönetmeliğin hazırlanma sürecine engelli örgütlerinin dahil edilmediğini belirterek,
“Tasarruf her zaman geçerlidir ama engelliler üzerinden tasarruf olmaz”
ifadelerini kullandı.
Engelliler Konfederasyonu Genel Başkanı Hüseyin Ateşer ise engelli bireylere bakan aile fertlerinin sosyal güvenceden yoksun bırakıldığına dikkat çekti. Ateşer, engelli bakım ürünlerinin fiyatlarının sürekli arttığını, buna karşın verilen maaşların yetersiz kaldığını vurguladı.
“Ciddi Panik Yarattı”
Türkiye Körler Federasyonu Başkanı Hasan Tatar, düzenlemenin engelli camiasında büyük bir endişeye yol açtığını belirtti. Tatar, değişikliğin olumlu ve olumsuz yönleri olduğunu ifade ederek şunları söyledi:
“Evde bakım yardımı sosyal yardım çerçevesinde yürüyordu. Bu değişiklik engelli kitlesinde ciddi bir panik yarattı. Araçların gelir sayılmaması olumlu ancak ‘ev içinde öz bakımını kendi karşılayamama’ şartı birçok kişiyi sistem dışına itebilir.”
Tatar, bakım hizmeti verenlerin sosyal güvenceye kavuşturulması gerekirken, yeni düzenlemenin hak kaybına yol açtığını dile getirdi.
