Ahşap Kesme Tahtasında Tehlike
Mutfakta en çok tercih edilen ekipmanlardan biri olan ahşap kesme tahtaları, yanlış temizlik alışkanlıkları nedeniyle hijyen açısından riskli hale gelebiliyor. Uzmanlar, özellikle suda bekletme ve bulaşık makinesinde yıkama gibi yaygın hataların, tahtanın gözenekli yapısını bozarak bakteri üremesine zemin hazırladığını vurguluyor.
Ahşap yüzey, doğru kullanıldığında sağlıklı ve uzun ömürlü bir seçenek olsa da; nemin içeride kalması, zamanla mikro çatlaklar oluşturabiliyor. Bu çatlaklar gözle görünmese bile, gıda ile temas eden yüzeyde mikroorganizma birikimini kolaylaştırabiliyor.
En sık yapılan hata: Tahtayı suda bekletmek
Günlük kullanım sonrası “deterjanlı suya basıp bırakmak” birçok evde alışkanlık. Ancak uzmanlara göre ahşap kesme tahtaları uzun süre suda kaldığında suyu emiyor; bu da iki kritik soruna yol açıyor:
-
Tahtada çatlama ve eğilme oluşabiliyor
-
Gözeneklere yerleşen nem, yüzeyi bakteriler için uygun ortam haline getiriyor
Doğru yöntem ise kısa süreli yıkama sonrası hemen kurutmak. Özellikle kenar ve alt yüzeyin de kurulanması gerektiği belirtiliyor.
“Ahşap, nemi tuttuğunda yüzeyde gözle görünmeyen çatlaklar oluşur. Bu çatlaklar zamanla bakterilerin yerleşmesi için uygun ortam haline gelir.”
Bulaşık makinesi uyarısı: Yüksek ısı yapıyı bozuyor

Ahşap kesme tahtasını bulaşık makinesine atmak pratik görünse de uzmanlar bunu riskli buluyor. Nedeni net: Makinedeki yüksek ısı + yoğun su teması, ahşabın lif yapısını yoruyor.
Bu süreçte sık görülen problemler:
-
Yüzeyde deformasyon
-
Eğilme
-
çatlak ve yarılma
-
Koku tutma ve leke kalıcılığı
Bu tip hasarlar, temizliği zorlaştırdığı için hijyen riskini daha da artırabiliyor.
Çapraz bulaşma: Çiğ et sonrası aynı tahta kullanılmamalı
Mutfakta en tehlikeli hijyen hatalarından biri çapraz bulaşma. Çiğ et doğradıktan sonra aynı tahtada sebze, ekmek ya da meyve kesmek; bakterilerin doğrudan diğer gıdalara taşınmasına yol açabiliyor.
Uzmanların temel önerisi:
-
Çiğ et ve sebze için ayrı tahtalar kullanmak
-
Kullanım sonrası sıcak su ve uygun deterjanla yıkamak
-
Yıkama bitince tamamen kurutmak
Doğal bakım: Yağlama ihmal edilmemeli
Ahşap kesme tahtalarının belirli aralıklarla gıda temasına uygun mineral yağ ile yağlanması öneriliyor. Bu bakım:
-
Yüzeyin kuruyup çatlamasını önlüyor
-
Nem ve koku emilimini azaltıyor
-
Tahtanın ömrünü uzatıyor
Sirke veya karbonat gibi doğal seçenekler kısa süreli temizlikte yardımcı olabilir; ancak aşırı kullanımın yüzeyi yıpratabileceği hatırlatılıyor.
Ne zaman değiştirmeli?
Aşağıdaki belirtiler varsa tahta hijyen açısından riskli kabul edilebilir:
-
Derin çizikler ve kesik izleri
-
Kalıcı lekeler
-
Yoğun ve çıkmayan koku
-
Eğilme/çatlama
Özellikle sık kullanılan mutfaklarda belli aralıklarla yenileme yapılması tavsiye ediliyor.
Kısa Rehber
Yapın:
-
Ilık/sıcak su + deterjanla kısa yıkama
-
Hemen kurutma (alt yüzey dahil)
-
Çiğ et için ayrı tahta
-
Periyodik mineral yağ bakımı
Yapmayın:
-
Saatlerce suda bekletme
-
Bulaşık makinesine atma
-
Islak bırakıp rafa kaldırma




