Osmaniye’nin Düziçi ilçesinde, Amanos Dağları eteklerinde yükselen Harunreşit Kalesi, bölgenin en dikkat çeken tarih miraslarından biri olarak öne çıkıyor. İlçe merkezine yaklaşık 3 kilometre mesafedeki kale, hem stratejik konumu hem de restore edilerek ziyarete açılmasıyla son yıllarda yerli-yabancı ziyaretçilerin rotasına girdi.
Harunreşit Kalesi nerede?
Kale, Düziçi’nin Kurtbeyoğlu Mahallesi çevresinde, yüksek kayalık bir zemine kurulmuş durumda. Konumu itibarıyla Düziçi ve çevresini kuşbakışı gören geniş bir görüş alanına sahip. Bu nedenle tarih boyunca “yol kontrolü ve savunma” açısından kritik bir noktada değerlendirildiği belirtiliyor.
Ne zaman, kim tarafından yapıldı?
Kalenin yapım tarihine dair kaynaklar iki farklı tarihe işaret ediyor:
Bazı resmi kaynaklarda, kalenin 785/786 yıllarında, eski Maraş yolu üzerinde stratejik bir noktada inşa ettirildiği bilgisi yer alıyor.
Düziçi Kaymakamlığı ve EBA gibi kaynaklarda ise yapının, Abbasi Halifesi Harun Reşit döneminde uç beyi Faraç Bey tarafından 799 yılında bölgeyi ve stratejik yolları korumak amacıyla yaptırıldığı aktarılıyor.
Bu farklılık, yapının ilk savunma hattının daha erken bir tarihte kurulup, kalenin bugünkü formuna yakın şekilde daha sonra güçlendirilmiş olabileceği ihtimalini gündeme getiriyor.
Bizans, onarım ve el değiştiren dönemler
Harunreşit Kalesi’nin tarihi, yalnızca Abbasi dönemiyle sınırlı değil. Kültür envanteri kayıtlarında, bölgenin Bizans-Abbasi çekişmesinde önemli bir hat üzerinde bulunduğu; 959 yılında Bizans kuvvetlerinin bölgeyi ele geçirdiği ve ardından 967’de yeniden onarım gördüğü bilgileri yer alıyor. Daha sonraki yüzyıllarda ise kalenin Ermeni yerel krallığı ve farklı yerel güçlerin kontrolüne geçtiğine dair kayıtlar bulunuyor.
Mimari özellikler ve doğal çevre
Kale, doğal kayalıklar üzerine oturtulmuş yapısıyla dikkat çekiyor. Resmi bilgilere göre, özgün plan karakterini büyük ölçüde koruduğu ifade ediliyor. Çevresindeki bitki örtüsü de ayrı bir önem taşıyor: Kaleye yakın alanda endemik “Adana Çiğdemi” bulunduğu ve bu bölgenin doğal sit olarak tescillendiği belirtiliyor.
Restorasyon ve ziyaret
Harunreşit Kalesi’nin 2011 yılında Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından restore edilerek ziyarete açıldığı kayıtlarda yer alıyor. Günümüzde kale, manzarası ve tarihî dokusuyla Düziçi’nin öne çıkan gezi noktalarından biri kabul ediliyor.
Ziyaret planı yapacaklara kısa notlar
Kale yüksek bir noktada olduğu için rahat ayakkabı tercih etmek, yaz aylarında ise günün serin saatlerinde çıkmak daha konforlu oluyor. Bölge, fotoğraf ve manzara meraklıları için özellikle gün batımında güçlü kareler sunuyor.
