Mersin’de milyonlarca çalışanın merakla takip ettiği kısmi emeklilik (yaştan emeklilik) hakkı, 2000 sonrası işe başlayanlar için tamamen yeniden hesaplanıyor. Kamuoyunda “15 yıl ve 3600 gün” olarak bilinen kural, 8 Eylül 1999 tarihinden sonra işe girenler için geçerliliğini yitirdi. Artık prim gün sayısı 4500 ve 5400 güne çıkarılırken, yaş şartı kadınlarda 58’den 61’e, erkeklerde 60’dan 65’e kadar yükseliyor.
2000 – 2008 Arası Girişliler (Örnek: 2000 ve 2002)
Mersin’de bu tarihler arasında işe başlayanlar için kısmi emeklilik şartları:
-
Prim Şartı: En az 4500 gün (12,5 yıl) ödenmesi gerekiyor.
-
Sigortalılık Süresi: 25 yıl sigortalılık tamamlanmalı.
-
Yaş Şartı: Kadınlar 58, erkekler 60 yaşında emekli olabilir.
Örneğin, 2002 girişli bir erkek çalışan, 3600 gün primle emekli olamaz; 4500 günü tamamlayıp 25 yılını doldurup 60 yaşını beklemek zorunda.
2008 Sonrası Girişliler (Örnek: 2014)
1 Mayıs 2008 sonrası işe girenler için şartlar daha da ağır:
-
Prim Şartı: 5400 güne (yaklaşık 15 yıl) ulaşmak gerekiyor.
-
Yaş Şartı (Kademeli): 5400 gün tamamlandığında kadınlarda 61–65, erkeklerde 63–65 yaş aralığında emeklilik mümkün.
-
Sigortalılık Süresi: Süre şartı esnek olsa da, prim gününe göre maaş düşük kalıyor.
Mersin’de Kısmi Emekliliğin Maaş ve Prim Etkisi
Kısmi emeklilik, tam emekliliğe göre maaşın %25-30 daha düşük bağlanması anlamına geliyor. Bunun nedeni Aylık Bağlama Oranı (ABO)’nın prim gününe göre hesaplanmasıdır. 4500 günle emekli olan bir çalışan, 7000 günle emekli olan meslektaşına göre düşük maaş alır; genellikle en düşük emekli maaşına tamamlanır ancak kök maaş düşük kalır.
Giriş Yılına Göre Kısmi Emeklilik Tablosu (Mersin Örneği)
| İşe Giriş Tarihi | Gerekli Prim Günü | Sigortalılık Süresi | Kadın Emeklilik Yaşı | Erkek Emeklilik Yaşı |
|---|---|---|---|---|
| 08.09.1999 Öncesi | 3600 Gün | 15 Yıl | 50 – 58 | 55 – 60 |
| 09.09.1999 – 30.04.2008 | 4500 Gün | 25 Yıl | 58 | 60 |
| 01.05.2008 Sonrası | 5400 Gün | Süre Şartı Yok | 61 – 65 | 63 – 65 |
SGK mevzuatı gereği, 2000 sonrası girişliler için kısmi emeklilik, tam emekliliğe göre daha düşük maaş ve ikramiye ile gerçekleşiyor. Mersin’de çalışanlar, bu düzenlemeleri dikkate alarak emeklilik planlarını yapmalı ve kesin tarih için SGK İl Müdürlükleri veya e-Devlet “Çalışma Hayatım” uygulamasına başvurmalıdır.
