İzmir’in Bornova ilçesinde, Yeşilova Höyüğü’nün hemen yakınında bulunan Yassıtepe Höyüğü’nde sürdürülen arkeolojik kazılar, bölgenin yaklaşık 5 bin yıl önceki yaşamına ışık tutuyor. Kazı çalışmalarında ortaya çıkarılan mimari kalıntılar, yapıların niteliği ve günlük yaşama ilişkin buluntular, Erken Tunç Çağı’nda bölgede gelişmiş bir yerleşim düzeninin bulunduğunu gösteriyor.
5 bin yıl önce planlı yaşamın izleri
Yassıtepe'deki kazılar, yalnızca tekil yapıların ortaya çıkarılması açısından değil, dönemin yerleşim biçiminin anlaşılması bakımından da önem taşıyor. Daha önceki çalışmalarda 75-80 metrekare büyüklüğündeki yapıların bulunduğu ve dönemin koşullarına göre dikkat çekici özellikler taşıdığı belirtilmişti.
Kazı alanından elde edilen veriler, bölgede yaşayan toplulukların barınma alanlarını belirli bir düzen içerisinde oluşturduğuna işaret ediyor. Yapıların yanı sıra günlük yaşamda kullanılan çeşitli araç ve gereçlerin bulunması, yaklaşık 5 bin yıl önce Bornova çevresinde sosyal ve ekonomik hayatın belirli bir hareketliliğe sahip olduğunu ortaya koyuyor.
İzmir'in Erken Tunç Çağı yerleşimleri açısından zengin bir coğrafya olduğu da Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın kültür envanterinde belirtiliyor. Kent genelinde bu döneme tarihlenen çok sayıda yerleşim ve buluntunun tespit edilmesi, Yassıtepe'nin de içinde bulunduğu bölgenin tarihsel önemini artırıyor.
Ticaret ve depolama faaliyetleri dikkat çekiyor
Yassıtepe Höyüğü’nde 2024 yılında gerçekleştirilen kazılarda yaklaşık 5 bin yıllık olduğu değerlendirilen bir depo yapısı da ortaya çıkarılmıştı. Yapının içerisinde büyük küpler ve kaplar bulunduğu, bazı kaplarda üzüm ve incir gibi ürünlere ilişkin izler tespit edildiği aktarılmıştı.
Kazı heyeti tarafından yapılan değerlendirmelerde bu buluntuların yalnızca gıda depolamayla sınırlı olmadığı, aynı zamanda dönemde ticari faaliyetlerin başladığına ilişkin önemli ipuçları sunduğu ifade edildi. Bu durum, Yassıtepe'de yaşayan toplulukların üretim ve tüketimin yanı sıra ürünlerin saklanması ve değiş tokuşu konusunda da organize bir yaşam sürdüğünü düşündürüyor.
Yeşilova ile birlikte İzmir’in geçmişini ortaya çıkarıyor
Yassıtepe Höyüğü, yakınındaki Yeşilova Höyüğü ile birlikte İzmir'in binlerce yıllık geçmişinin araştırılmasında önemli bir rol oynuyor. Yeşilova Höyüğü'ndeki çalışmalar, İzmir'deki yerleşim tarihinin yaklaşık 8 bin 500 yıl öncesine kadar uzandığını ortaya koyarken, Yassıtepe kazıları ise özellikle yaklaşık 5 bin yıl önceki döneme ilişkin veriler sağlıyor.
Her iki alanda yürütülen çalışmalar sayesinde İzmir'in tarihinin farklı dönemleri arkeolojik buluntular üzerinden incelenebiliyor. Yerleşim alanları, mimari kalıntılar, günlük kullanım eşyaları ve hayvan kalıntıları gibi farklı buluntular, geçmişte bu coğrafyada yaşayan insanların hayatına ilişkin daha ayrıntılı bilgiler sunuyor.
Kazılar geçmişin günlük yaşamını ortaya çıkarıyor
Yassıtepe'de yürütülen arkeolojik çalışmalar, yalnızca yapıların yaşını belirlemekle kalmıyor. Kazılardan elde edilen buluntular sayesinde insanların ne ürettiği, hangi ürünleri tükettiği, ürünlerini nasıl depoladığı ve yerleşim içerisindeki ekonomik faaliyetlerin nasıl geliştiği de araştırılıyor.
Yaklaşık 5 bin yıl önce Bornova ovasında yaşamış toplulukların bıraktığı izler, bugün arkeologlar tarafından titizlikle inceleniyor. Her yeni buluntu, bölgenin geçmişteki sosyal ve ekonomik yapısının daha iyi anlaşılmasına katkı sağlıyor.
Yassıtepe Höyüğü'ndeki çalışmalar devam ettikçe, İzmir'in Erken Tunç Çağı'ndaki yerleşim düzeni ve bölgedeki yaşam hakkında yeni bilgilerin ortaya çıkması bekleniyor. Höyük, binlerce yıl öncesine ait yaşamın izlerini günümüze taşıyan önemli arkeolojik alanlardan biri olmayı sürdürüyor.
