Dünyanın yüz ölçümü bakımından en büyük ülkeleri arasında Rusya, Kanada, ABD ve Çin öne çıkıyor. Ancak ülkelerin büyüklükleri karşılaştırılırken yalnızca kara alanının mı, yoksa iç suları da kapsayan toplam yüz ölçümünün mü kullanıldığına dikkat etmek gerekiyor.
Türkiye’nin yüz ölçümü, Birleşmiş Milletler İstatistik Bölümünün ülke profilinde 783 bin 562 kilometrekare olarak yer alıyor. Asya ve Avrupa’da toprakları bulunan Türkiye, bu büyüklüğüyle dünyanın geniş yüz ölçümüne sahip ülkeleri arasında bulunuyor.
Dünyanın En Büyük Ülkesi Rusya
Avrupa’nın doğusundan Asya’nın kuzeyine uzanan Rusya, yaklaşık 17,1 milyon kilometrekarelik yüz ölçümüyle ilk sırada bulunuyor. Kanada ise yaklaşık 10 milyon kilometrekarelik alanıyla ikinci sırada yer alıyor.
İlk 10 ülke arasında ABD, Çin, Brezilya, Avustralya, Hindistan, Arjantin, Kazakistan ve Cezayir de bulunuyor. ABD ile Çin’in sırası, kullanılan yüz ölçümü verisine ve su alanlarının hesaplamaya dahil edilme biçimine göre farklılaşabiliyor.
Türkiye Dünya Sıralamasında Kaçıncı?
Bağımsız ülkeleri esas alan The World Factbook verilerini aktaran toplam alan sıralamasında Türkiye 36. sırada gösteriliyor. Ancak bu sıra, bütün coğrafi listelerde aynı değil. Grönland gibi bağımlı bölgelerin ayrı bir satır olarak değerlendirilmesi, Türkiye’nin listedeki yerini değiştirebiliyor.
Bu nedenle Türkiye’nin sırası belirtilirken kullanılan kaynak ve listenin kapsamının da açıklanması gerekiyor. Farklı sıralamalar görülmesi, ülkenin yüz ölçümünün değiştiği anlamına gelmiyor.
Kara Alanı ile Toplam Yüz Ölçümü Farklı
Yüz ölçümü karşılaştırmalarında iki temel ölçüt kullanılıyor. Kara alanı hesabı göl, akarsu ve baraj gölü gibi iç su alanlarını dışarıda bırakırken toplam yüz ölçümü bu alanları da kapsıyor. Dolayısıyla toplam yüz ölçümü verilerini yalnızca “karasal büyüklük” olarak tanımlamak doğru değil.
Ülkelerin coğrafi büyüklüklerini karşılaştırırken aynı ölçütün kullanılması, listenin doğru yorumlanması açısından önem taşıyor. Ayrıca yeni bir resmî açıklama gösterilmeden bu verilerin “yeni açıklanan sıralama” şeklinde sunulması yerine, kaynakları belirtilerek aktarılması daha doğru bir yaklaşım oluşturuyor.
