İran, dünya enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’na yönelik dikkat çeken bir düzenlemeyi gündemine aldı.
İran Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu, “Hürmüz Boğazı’nın Güvenliğini ve Kalkınmasını Sağlamaya Yönelik Stratejik Eylem Planı”nı görüşmek üzere toplandı. Toplantıda, boğazdan geçen gemilerden belirli hizmetler karşılığında ücret alınmasını öngören planın üçüncü maddesi onaylandı.
Hangi hizmetlerden ücret alınacak?
Komisyon Sözcüsü Hasan Kaşkavi, düzenleme kapsamında gemilere sunulan seyir ve çevre hizmetleri, özel koşullarda yakıt ikmali, sigorta, güvenlik ve diğer hizmetler için ücret tahsil edilebileceğini açıkladı.
Ücret uygulamasının Hürmüz Boğazı’ndan geçişine izin verilen ülkelerin gemilerini kapsayacağı bildirildi. Ancak ücretlerin miktarı, hangi tarihten itibaren alınacağı ve uygulamanın ayrıntıları henüz açıklanmadı.
Ödemeler İran riyaliyle yapılabilecek
Kaşkavi, belirlenen ücretlerin İran riyali veya Tahran yönetiminin kabul edeceği başka bir para birimiyle tahsil edilebileceğini söyledi.
Düzenlemenin hayata geçirilmesi hâlinde İran’ın, boğazdaki hizmetler üzerinden yeni bir gelir mekanizması oluşturacağı değerlendiriliyor. Uygulamanın uluslararası taşımacılık ve enerji piyasaları üzerindeki olası etkileri de yakından izlenecek.
İran: “Uluslararası hukukla uyumlu”
İranlı yetkililer, düzenlemenin uluslararası hukuk ve denizcilik özgürlüğü ilkesiyle uyumlu olduğunu savundu.
Kaşkavi, Hürmüz Boğazı’na kıyısı bulunan diğer ülkelerin haklarının da dikkate alındığını belirterek kıyı devletlerinin güvenliğine, egemenliğine ve haklarına saygı gösterileceğini ifade etti.
Dünya enerji ticareti için kritik geçiş noktası
Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi’ni Umman Körfezi ve açık denizlere bağlaması nedeniyle küresel petrol ve doğal gaz sevkiyatında stratejik öneme sahip bulunuyor.
İran’ın aldığı kararın uygulama aşamasına geçmesi durumunda gemi işletmecilerinin maliyetlerine etkisi, ücretlerin kapsamı ve diğer kıyı ülkelerinin yaklaşımı önem taşıyacak. Düzenlemenin yürürlüğe girmesi için tamamlanması gereken yasama süreci de takip edilecek.
