Çörten ne işe yarar?
Çörten, özellikle eski yapılarda yağmur ve kar sularının çatıdan kontrollü şekilde uzaklaştırılmasını sağlayan önemli yapı unsurlarından biridir. Çatı veya damda biriken suların doğrudan bina duvarlarına ve temeline akmasını önlemek amacıyla saçak kenarlarından dışarı doğru uzatılır.
Günümüzde çoğunlukla oluk ve yağmur suyu tahliye sistemleriyle benzer bir işlev gören çörtenler, geçmiş dönemlerde mimarinin önemli parçalarından biri olarak kullanılmıştır.
Antik yapılarda çörtenler
Çörtenlerin geçmişi oldukça eski dönemlere uzanıyor. Antik kentlerde bulunan yapılarda, yağmur suyunun yapıdan uzaklaştırılması için farklı biçimlerde tasarlanmış çörtenlere rastlanabiliyor.
Özellikle taş yapılarda yalnızca işlevsel bir unsur olarak değil, aynı zamanda mimari ve estetik bir detay olarak da karşımıza çıkan çörtenler, dönemin sanat anlayışı hakkında da önemli ipuçları taşıyor.
Priene’de aslan başlı çörten
Fotoğrafta görülen örnek, Priene Antik Kenti'nde bir tapınak yapısında bulunan aslan başlı çörten olarak dikkat çekiyor.
Taşa işlenen aslan başı figürü, yağmur suyunun yapıdan dışarı aktarılmasını sağlayan bölümün ön kısmında yer alıyor. Böylece işlevsel bir yapı elemanı, aynı zamanda dönemin mimari süslemesinin bir parçasına dönüşüyor.
Antik yapılarda bu tür detaylar, geçmişte mimarların suyun tahliyesi gibi günlük ve zorunlu bir ihtiyacı estetik unsurlarla nasıl birleştirdiğini göstermesi açısından da önem taşıyor.
Bölgenizde ne isim veriliyor?
Çörten kelimesi her bölgede aynı şekilde kullanılmayabiliyor. Anadolu'nun farklı yörelerinde yağmur suyunu yapıdan uzaklaştıran bu tür oluk ve tahliye düzenekleri için farklı yerel isimler kullanılabiliyor.
