Margaz Üzümü Kaş’ın Yerel Değerlerinden Biri
Antalya’nın Kaş ilçesinde yetiştirilen Margaz üzümü, bölgenin tarımsal değerleri arasında öne çıkıyor. Özellikle eski adı Margaz olan Üzümlü ve İslamlar mahalleleriyle özdeşleşen üzüm çeşidi, Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından coğrafi işaretle tescillenmiş yerel bir sofralık üzüm olarak biliniyor.
Köklü bir bağcılık kültürünün ürünü olan Margaz üzümünün geçmişinin bölgedeki eski bağcılık geleneğine ve Teke Yörüklerinin mirasına dayandığı aktarılıyor. Bu yönüyle üzüm, yalnızca tarımsal bir ürün değil, aynı zamanda bölgenin kültürel mirasının parçalarından biri olarak değerlendiriliyor.
Salkımları Ve Taneleriyle Dikkat Çekiyor
Margaz üzümü genellikle büyük ve konik salkımlara sahip. Taneleri ise eliptik, diğer bir ifadeyle söbü bir yapıya sahip olmasıyla öne çıkıyor.
Üzümün rengi çoğunlukla yeşil ve yeşilimsi beyaz tonlarında görülüyor. Yüksek kesimlerde güneş altında ve asma üzerinde daha uzun süre kaldığında ise tanelerde pembeleşme meydana gelebiliyor.
Salkımların ortalama ağırlığının 500-600 gram civarında olduğu, uygun koşullarda ise 1 kilogramın üzerine çıkabildiği belirtiliyor.
Uzun Raf Ömrüyle Üreticiye Avantaj Sağlıyor
Margaz üzümünün en dikkat çekici özelliklerinden biri dayanıklılığı ve uzun süre muhafaza edilebilmesi. Kalın kabuklu yapısı sayesinde tanelerin saptan kolayca kopmadığı belirtiliyor.
Bu özellik, üzümün taşınma sırasında dayanıklılığını artırırken uzak mesafelere gönderilmesini de kolaylaştırıyor. Geleneksel olarak evlerde asılarak muhafaza edilen Margaz üzümünün nisan ayına kadar tazeliğini koruyabildiği ifade ediliyor.
Üzümün bu özelliği, yalnızca üretim ve tüketim açısından değil, pazarlama ve lojistik bakımından da önemli bir avantaj oluşturuyor.
Hasadı Ağustos Sonunda Başlıyor
Margaz üzümü geççi bir çeşit olarak biliniyor. Hasadının genellikle ağustos sonu ve eylül aylarında başladığı belirtiliyor.
Ancak üzümün dal üzerinde uzun süre bozulmadan kalabilmesi, hasat döneminin daha ileri tarihlere taşınmasına imkân sağlıyor. Bu nedenle uygun koşullarda kasım ve aralık aylarına kadar hasat yapılabildiği aktarılıyor.
Uzun hasat dönemi, ürünün farklı zamanlarda pazara sunulabilmesi açısından da dikkat çekiyor.
Yüksek Şeker Oranı Lezzetini Belirliyor
Margaz üzümünün doğal şeker oranının yüksek olduğu belirtiliyor. Dengeli asitliği ve kendine özgü aromatik yapısı da üzümün karakteristik özellikleri arasında bulunuyor.
Üzümün içerisinde çekirdek bulunuyor. Öncelikli olarak sofralık tüketilen Margaz, yüksek şeker oranı nedeniyle farklı geleneksel ürünlerin hazırlanmasında da kullanılabiliyor.
Sofralık Tüketimin Yanı Sıra Pekmez Ve Kuru Üzüm Yapılıyor
Margaz üzümü öncelikle taze olarak tüketiliyor. Bunun yanında yüksek şeker oranı sayesinde geleneksel yöntemlerle pekmez üretiminde de değerlendirilebiliyor.
Üzümün kurutularak kuru üzüm şeklinde tüketilmesi de mümkün. Böylece ürün, hasat döneminin ardından farklı şekillerde değerlendirilebilen bir tarımsal ürüne dönüşüyor.
Üretimin Artırılması Ve Tanıtım Önerisi
Kaş'ın tarımsal değerlerinden biri olarak öne çıkan Margaz üzümünün ilerleyen yıllarda daha fazla üretilmesi, tanıtılması ve pazarlanması gerektiği ifade ediliyor.
Özellikle coğrafi işaret tescilinin sağladığı bilinirlik avantajının üretici ve bölge ekonomisine daha fazla katkı sağlayacak şekilde değerlendirilmesi hedefleniyor. Ürünün yalnızca taze üzüm olarak değil, pekmez ve kuru üzüm gibi katma değerli ürünlere dönüştürülmesi de öneriler arasında yer alıyor.
Kaş Turizmine “Bağ Bozumu Festivali” Önerisi
Margaz üzümünün tarımsal değerinin yanı sıra Kaş'ın turizm potansiyeliyle birlikte değerlendirilmesi de gündeme geliyor. Bu kapsamda Kaş turizmine bir Bağ Bozumu Festivali kazandırılması öneriliyor.
Böyle bir etkinliğin üzüm hasadını, bölgenin yerel üretimini ve bağcılık kültürünü ziyaretçilerle buluşturabilecek bir organizasyon olarak değerlendirilebileceği ifade ediliyor.
Margaz üzümünün geçmişten günümüze ulaşan yerel özelliklerinin tanıtılması, üreticilerin desteklenmesi ve ürünün katma değere dönüştürülmesiyle birlikte Kaş'ın tarımsal ve kültürel değerlerinin daha görünür hale getirilmesi hedefleniyor.
